ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာစဥ္ အမ်ိဳးသားမ်ား ျပဳလုပ္တတ္သည့္ အမွားမ်ား

ဘယ္ေယာက်ာ္းေလးကမွ ကုိယ္နဲ႕ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာမယ့္ ေကာင္မေလးကုိ စိတ္ပ်က္သြားေအာင္၊ စိတ္ဝင္စားမွဳေလ်ာ့သြားေအာင္ မလုပ္ခ်င္ၾကပါဘူး။

ဒါေပမဲ့ ေယာက်ာ္းေလးအမ်ားစုက ဘယ္လုိလုပ္ရင္ ေကာင္မေလး စိတ္ဝင္စားမွဳ ေလ်ာ့သြားသလဲ ဆုိတာ မသိၾကပါဘူး။

ဒီလုိ အျဖစ္မ်ိဳး မျဖစ္ရေလေအာင္ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာတဲ့ အခါ အမ်ိဳးသားေတြ လုပ္တတ္တဲ့ အမွားေတြကုိ စာဖတ္ပရိတ္သတ္ၾကီး သိရွိရေလေအာင္၊ ပုိမုိ ေယာက်ာ္းပီသတဲ့ သူေတြ ျဖစ္လာေအာင္ ေအာက္မွာ စုစည္းတင္ျပလုိက္ပါတယ္။

၁။ အနမ္း မေခၽြျခင္း

ယံုခ်င္ယံု မယံုခ်င္ေန။ ေယာက်ာ္းအမ်ားစုဟာ သူတုိ႕နဲ႕ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာတဲ့ ေကာင္မေလးေတြကုိ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာေနစဥ္ နမ္းရွဳပ္တာေတြ မလုပ္ၾကဘူး။ ဒါဟာ အမွားေတြ အမ်ားၾကီးထဲက အၾကီးဆံုး အမွားတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူမ အထဲမွာရွိေနခ်ိန္ အနမ္းေလးေတြ ေခၽႊဖုိ႕ မေမ့သင့္ပါဘူး။

၂။ သူမ အဆင္သင့္ မျဖစ္ခင္ ကုိက္ျခင္း

ၾကမ္းၾကမ္းတမ္းတမ္း လုပ္တတ္တာကုိ အမ်ိဳးသမီး အခ်ိဳ႕ၾကိဳက္ၾကေပမဲ့ ေကာင္းေကာင္း စိတ္မၾကြခင္ သူမရဲ႕ ခႏၵာကုိယ္ အစိတ္အပုိင္းေတြကုိ ကုိက္တာဟာ နာက်င္မွဳသာ ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူမရဲ႕ ခႏၵာကုိယ္ အစိတ္အပုိင္းေတြကုိ မကုိက္ခင္ သူမ အလံုးစံု စိတ္ၾကြေနဖုိ႕ လုိပါတယ္။

၃။ လိင္အဂၤါမ်ားမွ လြဲျပီး က်န္တဲ့ အစိတ္အပုိင္းေတြကုိ လ်စ္လ်ဴရွဳျခင္း

အမ်ိဳးသမီး ရင္သားနဲ႕ ေယာနိဟာ အေရးၾကီးတယ္ဆုိတာ သံသယျဖစ္စရာ မလုိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ တျခား ခႏၵာကုိယ္ အစိတ္အပုိင္းေတြကုိလဲ အေလးထားသင့္ပါတယ္။ သူမရဲ႕ ဒူးေတြ၊ လက္ေကာက္ဝတ္ေတြ၊ ေက်ာျပင္ေတြကုိ နမ္းတာမ်ိဳးနဲ႕ ဝမ္းဗုိက္သားေတြကုိ ပြတ္ေပးတာ အစရွိသျဖင့္ တစ္ကုိယ္လံုးကုိ မွ်မွ်တတ အေလးထားသင့္ပါတယ္။

အဲ့လုိလုပ္လုိက္ရင္ သူမကုိ ပုိမုိ စိတ္ၾကြလာေစမ်ာ ျဖစ္ျပီး သူမအေနနဲ႕ ကုိယ့္ကုိ ျပန္လည္ ေပ်ာ္ရႊင္ေစဖုိ႕ ရာခုိင္ႏွဳန္း ပုိမ်ားလာေစပါတယ္။

၄။ မိမိ ကုိယ္အေလးခ်ိန္နဲ႕ ဖိထားျခင္း

တစ္ခါတစ္ေလမွာ စိတ္လႊတ္ကုိယ္လႊတ္ ေပ်ာ္ပါးလုိက္တာဟာ ကိစၥမရွိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ သူမအေပၚမွာ လွဲေလ်ာင္းေနတဲ့ အခ်ိန္ ကုိယ့္ရဲ႕ ကုိယ္အေလးခ်ိန္နဲ႕ သူမအေပၚ ဖိထားတာမ်ိဳး မျဖစ္မိေစဖုိ႕ သတိထားသင့္ပါတယ္။

ဒီလုိလုပ္တာဟာ သူမကုိ အသက္ရွဴၾကပ္ေစတာမုိ႕ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာၾကတဲ့အခါမွာ ၾကီးမားတဲ့ အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ေစပါတယ္။

၅။ သုတ္လြတ္ေစာျခင္း သုိ႕မဟုတ္ ေနာက္က်မွ သုတ္လြတ္ျခင္း

သင့္ေတာ္တဲ့ အခ်ိန္မွာ သုတ္လြတ္ႏုိင္ဖုိ႕ ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္းလုပ္တတ္ဖုိ႕ အေရးၾကီးပါတယ္။ အရမ္းျမန္လြန္းရင္ သူမကုိ ေပ်ာ္ရႊင္မွဳ ေပးႏုိင္မွာ မဟုတ္ပဲ သိပ္ၾကာလြန္းရင္ သူမ စြဲေဆာင္မွဳမရွိလုိ႕ ဒီလုိျဖစ္ရတာဆုိျပီး ထင္သြားေစပါတယ္။

ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္း လုပ္ဖုိ႕ အခက္အခဲရွိတယ္ဆုိရင္ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာတာ မလုပ္ခင္ နမ္းရွဳပ္တာ၊ ပြတ္သပ္တာကုိ ၾကာၾကာလုပ္ေပးပါ။ သိပ္ၾကာျပီး သုတ္လြတ္ဖုိ႕ အခက္အခဲရွိေနရင္ သူမကုိ ျပီးေအာင္ အရင္လုပ္ေပးျပီး သူမက ကုိယ့္ကုိျပန္ျပီး ေက်နပ္ေအာင္ လုပ္ခုိင္းသင့္ပါတယ္။

၆။ သုတ္လြတ္ေတာ့မယ္ ဆုိတာကုိ ၾကိဳမေျပာျခင္း

အမ်ိဳးသမီးေယာနိ ထဲမွာ ျဖစ္ျဖစ္၊ ပါးစပ္ထဲမွာ ျဖစ္ျဖစ္၊ တျခား ခႏၵာကုိယ္ အစိတ္အပုိင္းမွာ ျဖစ္ျဖစ္ သုတ္လြတ္ေတာ့မယ္ဆုိရင္ သုတ္လြတ္ေတာ့မဲ့ အေၾကာင္း ေျပာျပသင့္ပါတယ္။

ႏွစ္ေယာက္ အတူ ခ်စ္တင္းႏွီးေနာၾကတာမို႕ ‘ျပီးေတာ့မယ္ေနာ္’ လို႕ ရုိးရုိးေလးပဲ ျဖစ္ျဖစ္ သူမကုိ ေျပာျပသင့္ပါတယ္

၇။ အျပာဇာတ္ကားထဲကလုိ ဆက္ဆံျခင္း

တခ်ိဳ႕အတြဲေတြဟာ ညစ္တီးညစ္ပတ္၊ ၾကမ္းၾကမ္းတမ္းတမ္း ႏွီးေႏွာရတာကုိ ၾကိဳက္ၾကေပမဲ့ အဲလုိလုပ္ဖုိ႕ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာမွဳမျပဳခင္ ကုိယ္နဲ႕ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာမဲ့ တစ္ဖက္သားကုိ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

သူမ ၾကိဳက္မွန္းမၾကိဳက္မွန္းမသိပဲ တင္ပါးေတြမွာ ရုိက္ေပးတာမ်ိဳး၊ ပါးစပ္နဲ႕ ဆက္ဆံေနခ်ိန္မွာ ေခါင္းကုိ ေရွ႕ထုိးေနာက္ငင္လုပ္တာမ်ိဳး ဇြတ္အတင္း လုပ္တယ္ဆုိရင္ ေကာင္းေကာင္း ဇာတ္သိမ္းဖုိ႕ မေမွ်ာ္လင့္ပါနဲ႕။

၈။ ဘာမွ မေျပာပဲ ေနျခင္း

ကုိယ္နဲ႕ အတူေနရတာကုိ ေကာင္မေလး ႏွစ္ျခိဳက္တယ္ဆုိရင္ သူမဆီက အသံေတြ ၾကားရဖုိ႕ ေမွ်ာ္လင့္ၾကတယ္ မဟုတ္လား။

ဒီလုိပါပဲ။ ကုိယ္လည္း ႏွစ္သက္တယ္ဆုိရင္ ႏွစ္သက္တဲ့ အေၾကာင္း ေျပာေပးဖုိ႕ေတာ့ လုိတာေပါ့။နည္းနည္း ေလး ညည္းလုိက္တာျဖစ္ျဖစ္၊ “ေကာင္းလုိက္တာကြာ” လုိ႕ ေျပာတာမ်ဳိးဟာ သူမကုိ အားေပးတာနဲ႕ တူပါတယ္။

၉။ ေျမတူးစက္လုိ ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာျခင္း

ဒုန္းစုိင္းျပီး အသြင္းအထုတ္ လုပ္တာမ်ိဳးဟာ ကုိယ့္အတြက္ ေကာင္းတယ္လုိ႕ ထင္ရေပမဲ့ တစ္ဖက္သား အတြက္ေတာ့ ဒါဟာ သိပ္ျပီးေက်နပ္စရာေကာင္းတာ မဟုတ္ဘူးဆုိတာ နားလည္ဖုိ႕ လုိပါတယ္။

ေႏွးေႏွးေလး လုပ္လုိက္၊ ျမန္ျမန္ေလးလုပ္လုိက္လုပ္ဖုိ႕ လုိပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ တစ္ေခ်ာင္းလံုး ထည့္ပါ။ တစ္ခါတစ္ေလ ေခါင္းေလးပဲ ဝင္ပါေစ။

ခ်စ္တင္းႏွီးေႏွာၾကတဲ့ အခါ ဘယ္ပံု ဘယ္နည္းနဲ႕ လုပ္ၾကမလဲဆုိတာ သင့္အေပၚမွာသာ မူတည္ေပမဲ့ အထက္ပါ အမွားေတြကုိ ေရွာင္ရွားႏုိင္ရင္ ပ်ိဳတုိင္းၾကိဳက္တဲ့ ႏွင္းဆီခုိင္ျဖစ္ဖုိ႕ ေရွ႕တစ္လွမ္းနီးလာမွာ ေသခ်ာပါတယ္။

Written by ေက်ာ္စြာ

ဒီမိိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ကူးေျပာင္းရာ၌ သာမန္ျပည္သူလူထု၏ အခန္းက႑ (အပိုင္း ၂)

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီသည္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈေရခ်ိန္ႏွင့္ နီးနီးစပ္စပ္ ခ်ိတ္ဆက္ေန၏။ ထို႔ ေၾကာင့္လည္း လူသားဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ အညႊန္းကိန္း (HDI) က ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီတြင္းမွ ကိစၥရပ္အဖံုဖံုတို႔၏ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျပည့္ျပည့္ဝဝ ရွင္းျပေပးသည္။ တနည္းေျပာရပါက HDI ရွင္းျပခ်က္သည္ ေရြးေကာက္ပြဲဒီမိုကေရစီကို ျပသျခင္းထက္ ႏွစ္ဆခန္႔ေသာ အမ်ိဳးအမည္စံုကို ေဖာ္က်ဴးထားသည္။

ရွင္းေအာင္ဆိုရလွ်င္ မည္သည့္ေဒသမွ မည္သည့္ႏိုင္ငံမဆို ေရြးေကာက္ပြဲ ဒီမိုကေရစီ တည္ေထာင္ႏိုင္၏။ သို႔ေသာ္ျငား နက္နက္ရိႈင္းရိႈင္း အျမစ္တြယ္ (သို႔မဟုတ္) ကာလၾကာရွည္ တည္တံ့ေစရန္အတြက္မူ အီလစ္တို႔၏ ပါဝါကို ျပည္သူလူထုထံ မလႊဲေျပာင္းေသးသမွ် ျဖစ္ႏိုင္မည္မဟုတ္။
ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္ (မ်ား) အတြင္း ျဖစ္တည္ ရွင္သန္ေစျခင္းသည္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းဆိုင္ရာ လူမႈ အေျခခံ အေဆာက္အအံု ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ျခင္း ဆက္စပ္ အေျခအေနတရပ္အေပၚ ထပ္တူနီးပါး တည္မွီ က်ေရာက္ေနသည္။ ထိုအထဲတြင္ စီးပြားေရး အရင္းအျမစ္မ်ားသာမက ျပန္႔အားေကာင္းေသာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ အေလ့အထမ်ားႏွင့္ လူထုအတြင္း မိမိကိုယ္ကို အစိုးရမႈအေပၚ အာရံုစိုက္စြဲၿမဲျမွင့္တင္ေစျခင္းလည္း အပါအ၀င္ျဖစ္ေနပါသည္။

လူသား – လုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္မႈ သံုးဆင့္အေပါင္းအစပ္

ဒီမိုကေရစီဟူသည္ ျပည္သူလူထု (လူေတြ) ထဲတြင္ ပါဝါ က်ယ္ျပန္႔ႀကီးမား စီးေမ်ာပ်ံ႕ႏွံ႔ေနမွသာ ထိထိေရာက္ေရာက္ အားေကာင္းေမာင္းသန္ ျဖစ္တည္ႏိုင္ပါသည္။ လူသားလုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္မႈကို စိတ္ျဖာၾကည့္ၾကရာ၌ အေၾကာင္းတရားသံုးပါး တြဲဆက္ျဖစ္တည္ေနေၾကာင္း ဝိေသသ လကၡဏာတရပ္ကိုလည္း ထုတ္ျပပါမည္။

လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ လုပ္ကိုင္မႈ အရင္းအျမစ္မ်ား၊ မိမိကိုယ္တိုင္ ကိုယ္ပိုင္ေဖာ္ထုတ္မႈစံတန္ဖိုးမ်ားႏွင့္ ဒီမိုကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ားဟူေသာ အေၾကာင္းျခင္းရာ ၃ ရပ္ျဖစ္သည္။ ထိုအေၾကာင္းတရား အစိတ္အပိုင္း တရပ္ခ်င္းစီ အေနျဖင့္ မတူညီေသာ ေရခ်ိန္တခုအေပၚ၌ လူေတြကို လုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္ေပးၾကသည္။


လႈပ္ရွားလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္မႈ အရင္းအျမစ္မ်ားတြင္ ရုပ္ဝတၳဳရင္းျမစ္မ်ားအျပင္ ပညာေရးႏွင့္ ကၽြမ္းက်င္မႈ (မ်ား) ကဲ့သို႔ သိျမင္မႈရင္းျမစ္မ်ား ပါဝင္သည္။ လူေတြ ကိုယ့္ဘဝကိုယ္ အစိုးရရ စီမံႏိုင္ေစေသာ ကိစၥရပ္မ်ားျဖစ္သည္။ ေခတ္မီဖြံ႔ၿဖိဳး တိုးတက္ေရးဆိုရာ၌ လူမ်ား၏ စီးပြားရင္းျမစ္တို႔ တိုးပြားျခင္းသာမက ပညာေရးေရခ်ိန္ ျမွင့္တင္ျမင့္တက္ႏိုင္ေစျခင္းႏွင့္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေတြးေခၚႀကံဆ ဖန္တီးယူႏိုင္ေသာ သက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း လုပ္ကိုင္ႏိုင္မႈႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး၌ပါ ပိုမိုသိျမင္ ႏွံ႔စပ္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ လာႏိုင္မႈတို႔လည္း အက်ယ္တျပန္႔ပါဝင္သည္။
လူထုစံတန္ဖိုးမ်ားႏွင့္ အက်င့္စရိုက္ေကာင္းတို႔သည္လည္း အေရးႀကီးေသာ အခန္းက႑တြင္ ပါရွိ၏။ ကမာၻ႔တန္ဖိုးစံမ်ား စစ္တမ္းေကာက္ယူေရး (World Values Survey) အခ်က္အလက္ တိုင္းတာရာတြင္ ေနရွင္နယ္ အဆင့္ရရွိေသာ ေဒတာမ်ားကို ခြဲျခမ္းသံုးသပ္ၾကည့္ၾကရာမွ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတို႔၏ ထုတ္ေဖာ္မႈကို ရရွိလာခဲ့သည္။

အမ်ိဳးသားအဆင့္ ျဖတ္ေက်ာ္လႊမ္းၿခံဳ၍ အက်ယ္တဝင့္ ေလ့လာမႈတရပ္ခ်င္းစီအရ အဓိက ဒိုင္မင္းရွင္းႏွစ္သြယ္ပံုစံ ျပဳၾကည့္ရာ တန္ဖိုးစံမ်ားကို ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈဘဝဟူ၍ ထည့္သြင္းပါဝင္ေစသည္။ ပထမဒိုင္မင္းရွင္းမွာ စိုက္ပ်ိဳးေရးမွ စက္မႈလူ႔အဖြဲ႕အစည္းဆီသို႔ အကူးအေျပာင္းကို ထင္ဟပ္ရိုက္ခတ္သည္။ ဒုတိယ ဒိုင္မင္းရွင္းကို “သက္ရွင္ရပ္တည္ ရွင္က်န္မႈႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ား” ဟု ေခၚေဝၚၿပီး စက္မႈေခတ္လြန္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအျဖစ္ ျမင့္တက္ျမွင့္တင္ ေရးကို ဆက္စပ္ ခ်ိတ္ဆက္ေပးျခင္းျဖစ္သည္။

လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ ကိုယ္ပိုင္ကိုယ္တိုင္ ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အထူးျပဳလုပ္ေဆာင္ပါက ကိုယ္တိုင္ေဖာ္ ထုတ္ခ်က္အား ဦးစားေပးခ်က္ျမင့္မားလာေစသည္။ ယင္းလုပ္ရပ္က လူ႔အဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးကို ေရွးရႈဦးတည္ ပူးေပါင္း ပါဝင္ေဆာင္ရြက္မႈ ျဖစ္ထြန္းေစျပန္သည္။ လူမႈလိင္ တန္းတူညီမွ်မႈကို ေထာက္ကူျပဳေစသည္။ တဆက္တည္း၌ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားအေပၚ သေဘာထားႀကီးႀကီး ထားႏိုင္ျခင္း၊ လိင္တူဆက္ဆံသူမ်ားႏွင့္ ေဘးဖယ္ထုတ္ခံ အုပ္စုမ်ား အေပၚလည္း သိမွတ္ျပဳ စာနာလာေစႏိုင္သည္။ ပုဂၢလိက ကိုယ္ေရးကိုယ္တာအျပင္ လူ႔ပတ္ဝန္းက်င္ကို၌ပါ ယံုၾကည္မႈစိတ္ခ်မႈ ျဖစ္ထြန္းေစသည္။

လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ တျခားတဖက္၌ ရပ္တည္ရွင္သန္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အထူးျပဳ ေဆာင္ရြက္ပါက ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ နယ္ပယ္မ်ား တရပ္စီအတြင္း မတူေသာ ႏွစ္ၿခိဳက္ေရြးခ်ယ္မႈ၊ အၿပိဳင္ျဖစ္မႈတို႔အေပၚ နားလည္သိျမင္စာနာမႈ တိမ္းညြတ္ ဦးလွည့္လာေစသည္။ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္ပိုင္ ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အေလးဂရုျပဳ ေျပာဆိုခ်က္ ျမင့္မားလာျခင္းသည္ အရပ္ဘက္ႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ လြတ္လပ္မႈ (မ်ား)၊ လူမႈလိင္ တန္းတူညီမွ်မႈ၊ တုံ႔ျပန္အားေကာင္း အစိုးရျဖစ္ေရးတို႔အတြက္ လိုလားေတာင္းဆိုခ်က္ တိုးျမင့္လာေစေသာေၾကာင့္ ဒီမုိကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ား တည္ေထာင္၍ ေရရွည္ တည္တံ့ ခိုင္မာေစရန္ အကူအညီမ်ားစြာ ျဖစ္ေစသည္။ ဤစံတန္ဖိုးမ်ား ဒီမိုကရက္တုိက္ေဇးရွင္း၌ အေရးႀကီး အခန္းက႑ျဖစ္ေန ရျခင္းမွာ တဦးခ်င္းစီ၏ ကိုယ္ပိုင္ဘဝ လြတ္လပ္စြာေရြးခ်ယ္ခြင့္ ဦးစားေပးမႈ ျမင့္မားေစေသာေၾကာင့္ပင္ ျဖစ္သည္။

ဒီမိုကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ား အေနျဖင့္ ျပည္သူလူထု (လူေတြ) ကိုယ္ပိုင္သီးသန္႔ ဘဝမ်ားကဲ့သို႔ တဦးခ်င္း ပုဂၢလိက ဘဝအေပၚ ကိုယ္တိုင္လႊမ္းမိုးႏိုင္ၾကေစရန္ အရပ္ဘက္ႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးမ်ားကို အပ္ႏွင္းေပးသည္။ ဤအျခင္းအရာမ်ား အတူတကြ ျဖစ္တည္ျခင္းက လူသားလုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္မႈ၊ တနည္း လူေတြစြမ္းသေရြ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကို ပိုမို ေရရာေအာင္ျဖစ္ေပၚေစသည္။

အက်ိဳးဆက္အရေျပာလွ်င္  ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီသည္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအတြင္း လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္မႈ၊ ရင္းျမစ္မ်ား ထမ္းေဆာင္ျခင္း၊ အင္အားေကာင္းေသာ ကိုယ္ပိုင္ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားႏွင့္အတူ ရွာေဖြေတြ႔ရွိ ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ ၾကေရးပင္ျဖစ္သည္။ အရင္းအျမစ္မ်ား ေရခ်ိန္ျမင့္တက္မႈက အီလစ္မ်ား၏ေနရာကို လူေတြပိုဝင္ေရာက္လာႏိုင္ဖို႔ ဖိအား တရပ္အျဖစ္ လုပ္ကိုင္ႏိုင္စြမ္းလည္း တိုးတက္လာေစပါသည္။

အရင္းအျမစ္မ်ားကို ေကာင္းစြာသယ္ပိုး ေဆာင္ရြက္အသံုးျပဳျခင္းျဖင့္ ကိုယ္ပိုင္ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အႀကီးအျမတ္ အေလးဂရု ပိုျပဳလာေစရာလည္း ေရာက္သည္။ ႏိုင္ငံေရး လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေရြးခ်ယ္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္းကိုလည္း ပို၍ အေလးအျမတ္ ျပဳလာၾကေစရာ၌ လူထုဦးေဆာင္မႈ ပိုျမင့္မားလာေစသည္။ အီလစ္မ်ားအတြက္ ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီကို ေတာင့္ခံႏိုင္ရန္ ခက္ခဲလာေစမည္လည္း ျဖစ္သည္။

လူသားလုပ္ပိုင္ခြင့္ တုိးျမွင့္လႊဲအပ္မႈ၊ တနည္း၊ လူေတြစြမ္းသေရြ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အက်ိဳးသြားအစီအစဥ္၌ အေၾကာင္းရင္း ၂ ပါး ဆက္စပ္ခ်က္အေပၚ အေျချပဳ တည္ေဆာက္ထားသည္။ ပထမအေၾကာင္းရင္း စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးမႈက သာမန္ျပည္သူလူထု၏ အရင္းအျမစ္မ်ားကို တိုးတက္ျမင့္မားေစသည္။ ကိုယ္ပိုင္ထုတ္ေဖာ္မႈ စံႏႈန္းတန္ဖိုးမ်ား ေပၚထြက္ေစေအာင္ ဦးေဆာင္ဦးရြက္ ျပဳေပးသည္။ ေကာင္းျမတ္မႈအရဆိုလွ်င္ မည္သူမဆို လြတ္လပ္ျခင္းႏွင့္ ကိုယ္တိုင္အစိုးရရ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္းတို႔ကို လိုခ်င္သည္။

သို႔ေသာ္ျငား လူတို႔၏ ဦးစားေပးခ်က္မ်ားမွာ ၎တို႔၏ လူမႈစီးပြားအေနအထားမ်ားကို သက္ေရာက္ ရိုက္ခတ္ ေနၾကေသာေၾကာင့္ ၎တို႔အေပၚ ဖိစီးမႈ အႀကီးမားဆံုး လိုအပ္ခ်က္မ်ားက ၎တို႔ အျမင့္မားဆံုး ရည္ရြယ္သည့္ တန္ဖိုးေနရာ၌ အျပဳခံသေဘာ ဝင္ေရာက္ေနရာယူ ခံေနရသည္။ ရုပ္ဝတၳဳေလာက္ငွရန္ႏွင့္ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ လံုၿခံဳမႈတို႔က သက္ရွင္ရပ္တည္ေရး အတြက္ ဦးစားေပး လိုအပ္ခ်က္မ်ား စျဖစ္လာခဲ့စဥ္ကတည္းက လူေတြ ကိုယ့္ဦးစားေပးကို ကိုယ္တိုင္ သတ္မွတ္လာၾကသည္မွာ စိုးရိမ္စိတ္ ႀကီးစိုးခံ အေျခအေနမ်ားေအာက္ မေနရေရး ျဖစ္လာ၏။

အသီးအပြင့္ အက်ိဳးအျမတ္တို႔ကို ေဝမွ်ခံစားခြင့္ (ရွိသည္ဟု သိျမင္လာၾကၿပီး ထိုအယူအဆ) ႀကီးမားလာခဲ့သည့္ အခါတြင္ေတာ့ ျပည္သူလူထုအေနျဖင့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ကိုယ္တိုင္အစုိးရရ ေနထိုင္ပိုင္ခြင့္ ၊ ကိုယ္တိုင္ထုတ္ေဖာ္ခြင့္ စံတန္ဖိုးမ်ားတို႔ကို အေလးဂရုျပဳ ဆန္းစစ္လာၾကေတာ့သည္။

လူတို႔သည္ ေရွ႕ဆက္၍လည္း ၎တို႔ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ရည္ (မ်ား) ကို ဘယ္ေလာက္ ဘယ္လို စိတ္လက္ေပါ့ပါး သက္ဝင္စြာ ျဖစ္ထြန္းေစမည္လဲ ဆိုျခင္း၌ သက္ဝင္ႀကံဆ ေဆာင္ရြက္လာၾကသည္။ အရင္းအျမစ္ (မ်ား) လိုအပ္ခ်က္တို႔ ဖူလံုလာေသာ အခါ လက္ေတြ႔အရွိတရား၏ ေလ့က်င့္ေပးႏိုင္မႈေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီနည္းက် လြတ္လပ္ျခင္းမ်ားကိုပါ ေဖာ္ေဆာင္ယူႏိုင္ သည္အထိ အားထုတ္ႏိုင္ခ်ိန္ ေရာက္လာေတာ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတရပ္၏ အရင္းအျမစ္(မ်ား) ေရခ်ိန္သည္ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံမွ ျပည္သူလူထုအေနျဖင့္ ကိုယ္တိုင္ထုတ္ေဖာ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို ဘယ္ေလာက္ အားေကာင္းသန္မာ အေလးဂရုျပဳလာၾကသည္လဲ ဆိုသည့္အေပၚမူတည္၍ စံကြဲေျပာင္းလဲမႈမ်ား၏ ၇၇ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိရွိေၾကာင္း ထိုလူ႔အဖြဲ႔ အစည္းကပင္ ထုတ္ေဖာ္ျပသလာပါေတာ့သည္။

ဒုတိယအေၾကာင္းရင္း – လူ႕အဖြဲ႕အစည္း (မ်ား) အတြင္း ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ား ေပၚထြန္းလာမႈသည္ ကိုယ္ပိုင္ကိုယ္တိုင္ ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အေလးဂရုျပဳ ေဆာင္ရြက္ၾကျခင္းမွ ဆက္စပ္ ျဖစ္တည္လာသည္။ ဒီမိုကေရစီကို ဘယ္ေလာက္ ဘယ္လိုဆႏၵရွိသလဲ၊ အားေကာင္းေသာ လူမ်ားစုက အထူးျပဳၾကသည္လား၊ ကိုယ္တိုင္ ေဖာ္ထုတ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ား ႏိုင္ငံ (မ်ား) အတြင္း အားေပ်ာ့ေနသည့္တိုင္ တကယ္လိုခ်င္၊ ျဖစ္ခ်င္ၾကသလား စေသာ စစ္တမ္း ေကာက္ေမးခြန္းတို႔အေပၚ တုံ႔ျပန္မႈတြင္ ေပၚထြက္လာမႈတို႔ကို ေတြ႔ရ၏။

ဤကိစၥရပ္မ်ိဳးမ်ား၌ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္ပိုင္ ေဖာ္ထုတ္မႈအေပၚ ဦးစားေပးေနရာခ်မႈ၊ က်မႈႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္၌ ပါဝင္ ေဆြးေႏြးမႈ သဘာဝ ကိန္းဂဏန္းမ်ားဆိုင္ရာ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္လံုး ယွဥ္တြဲဆက္စပ္ အားေပ်ာ့ေနတတ္ၾကသည္။ လူထု ပိုႏွစ္ၿခိဳက္ ေရြးခ်ယ္ခ်က္ကို အီလစ္တို႔ လစ္လ်ဴရႈေစရာ ေရာက္သြားပါေတာ့၏။

ဤအခ်က္က အီလစ္တို႔ကို လိုအပ္ခ်က္က်က် ဒီမိုကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ားမွ တဆင့္ခံ အကာအကြယ္ ေပးရာေတာ့ မေရာက္ပါ။ ျပင္ပလႈပ္ရွားသူမ်ား၏ ဖိအားက ၎အီလစ္တို႔ကို ဤသို႔ ခပ္သြက္သြက္ လုပ္ကိုင္ျဖစ္ေစျခင္း မ်ိဳးသာ ျဖစ္ျပန္သည္။ သို႔ေသာ္ ဤ အင္စတီက်ဴးရွင္းမ်ား အားေကာင္း ထိေရာက္ေစရန္ အီလစ္တို႔ အေပၚ ျပည္တြင္းဖိအား (မ်ား) မေပးႏိုင္ပါက ျခစားခံရေတာ့ဖို႔ မ်ားေနျပန္၏။

ဒီမိုကေရစီသည္လည္း အားမေကာင္း၊ မထိေရာက္၊ ေနၿမဲအတိုင္း ရွိေနတတ္ေစျပန္ပါ၏။ ထိုေတြ႔ရွိခ်က္ကို လက္ေတြ႔ သာဓကတို႔ကလည္း ေသခ်ာေထာက္ျပၾကသည္။ လူေတြ ဒီမိုကေရစီျဖစ္ခ်င္၊ လိုခ်င္ၾကေသာ္လည္း ျဖစ္ခ်င္စိတ္ ရွိရံုမွ်ျဖင့္ေတာ့ ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီအဆင့္သို႔ ဆက္စပ္အေၾကာင္းရင္း၂ ခ်က္ အရ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ေရာက္ရွိႏိုင္ခဲ့ၾကၿပီး၊ ကိုယ္တိုင္ထုတ္ေဖာ္မႈ စံတန္ဖိုးမ်ားကို အထူးဂရုျပဳေဆာင္ရြက္ေသာ လူထုတရပ္တည္ရွိမွသာ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္မ်ားမွ စတင္ခဲ့ေသာႏိုင္ငံတို႔၌ ၂၀၀၀-၂၀၀၂ ခုႏွစ္အေရာက္ ၈၁ ရာခိုင္ႏႈန္း ေရာက္ရွိလာေၾကာင္း စစ္တမ္းမ်ားက လက္ေတြ႔ ျပသခဲ့ သည္။

By ခရစၥတီယန္ ၀ယ္လ္ဇယ္ |

(ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

(ခရစၥတီယန္ ၀ယ္လ္ဇယ္ (Christian Welzel) သည္ ဂ်ာမနီႏိုင္ငံ၊ ဘရီမင္းၿမိဳ႕၊ ဂ်က္ေကာ့ဘ္စ္တကၠသိုလ္မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံ ပါေမာကၡျဖစ္ၿပီး ကမာၻ႔တန္ဖိုးစံမ်ား စစ္တမ္းေကာက္ယူေရး အမႈေဆာင္ေကာ္မတီ၀င္ တဦးလည္းျဖစ္သည္။ ေရာ္နယ္အင္း ဂဲဟာ့တ္ (Ronald Inglehart) သည္ မီခ်ီဂန္တကၠသိုလ္မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံ ပါေမာကၡျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့တန္ဖိုးစံမ်ား စစ္တမ္း ေကာက္ယူေရး ဒါရိုက္တာလည္းျဖစ္သည္။ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ထုတ္ “ေခတ္မီဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ အေျပာင္းအလဲႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ” စာအုပ္ကို ခရစၥတီယန္ဝယ္လ္ ဇယ္ႏွင့္ ေရာ္နယ္ အင္ဂဲဟာ့တ္တို႔ ပူးတြဲေရးသားခဲ့ၿပီး တျခားထင္ရွားေသာ စာအုပ္မ်ားကိုလည္း ျပဳစုခဲ့သည္။ ယခု ေဆာင္းပါးကို Journal of Democracy ႏွင့္ Johns Hopkins University Press တို႔၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ကို ရယူၿပီး Educational Initiatives  (ပညာေရွ႕ေဆာင္) က ဘာသာျပန္ဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။  Educational Initiatives (www. eduinitiatives.org) အဖြဲ႔သည္ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ သင္တန္းမ်ား၊ အရည္အေသြးျမွင့္ သင္တန္းမ်ားကို ပို႔ ခ်ေပးေနေသာ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္သည္။)

Credit: ဧရာဝတီသတင္းဌာန

Spondylosis အရိုးက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း

ဆရာရွင့္ ကြၽန္မအေမက အသက္ ၅၂ နွစ္ပါ။ ေတာင္သူလယ္သမားတဦးပါရွင့္။ ကြၽန္မအေမက ေျခေထာက္ေတြ နာေနပါတယ္ရွင့္ လမ္းမ်ားမ်ားမေလ်ာက္နိုင္ပါဘူးရွင့္။ တင္ပါးခြက္ရိုးထဲက ကန္႔လန္႔ထိုးထားသလို ခံစားရတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္ရွင့္။ အခုေနာက္ပိုင္းမွာ လမ္းမ်ားမ်ား မေလ်ာက္နိုင္ဘူး။ အေကြးအထိုင္ၾကာၾကာမရဘူးရွင့္။ အရိုးဆရာဝန္ကို ျပၾကည့့္ပါတယ္ရွင့္။ ဒူးကိုိဓာတ္မွန္ရိုက္ပါတယ္ရွင့္။ အရိုးဆရာဝန္က အရိုးက်ီးေပါင္းတက္တာလို႔ ေျပာပါတယ္ရွင့္။ ေဆးေတြလည္းေပးပါတယ္ရွင့္။ အရမ္းႀကီး မသက္သာေသးလို႔ရွင့္။ ကီ်းေပါင္းတက္တယ္ဆိုတာ ဘယ္လိုပါလဲရွင့္။ ဘယ္လိုျပဳမူေနထိုင္ရမလဲရွင့္။ အရွင္းေပ်ာက္နိုင္ပါသလားရွင့္။ Etosine ကို ၄ လေလာက္ စဲြေသာက္ေနပါတယ္ရွင့္။ ဆိုးကိ်ဴးျဖစ္နိုင္ပါသလားဆရာ။

အရိုးက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း Spondylosis ဆိုတာ အရိုး-အဆစ္ေတြ အနိစၥျဖစ္စဥ္သေဘာ ေျပာင္းလဲ-ပ်က္ယြင္း လာတာမ်ိဳးပါ။ ျဖစ္တာကေတာ့ အဆစ္ေပမဲ့ သူ႔အနားက အာရံုေၾကာေတြကို ဖိမိရင္ ပိုျပီး ဒုကၡေပးတယ္။ အာရံုေၾကာ ဆိုတာက နာတာကို သိတာနဲ႔ လႈပ္ရွားမႈ ေဆာင္ရြက္တာဆိုျပီး အနည္းဆံုး ၂ မ်ိဳးရွိတာမို႔ ဒဏ္ခံရတဲ့ အာရံုေၾကာ အမ်ိဳးအစားလိုက္ျပီး၊ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ျဖစ္လာေစတယ္။ နာတာ-က်င္တာ၊ ေကာင္းေကာင္း မလႈပ္ရွားႏိုင္တာ မ်ိဳးေတြပါ။ ညအိပ္တံုး ေခါင္းအံုး အေနအထားမမွန္လို႔၊ ျဖစ္တာကလည္း ဒါမ်ိဳးအေသးစားဘဲ။ “အံုးလြဲတယ္” ေခၚတာ မ်ိဳးေပါ့။ ျဖစ္ရတဲ့အေၾကာင္း သိပ္တိတိက်က် မသိရင္ သီအိုရီေတြ မ်ားေနတတ္တာေတြထဲ ဒီေရာဂါလည္း ပါတယ္။

ေက်ာရိုးလို႔သာ အလြယ္ေျပာတာ ေက်ာရိုးက အရိုးေတြအမ်ားၾကီး ထပ္ေနတာ၊ ၾကားေနရာေတြက အဆစ္ေတြျဖစ္တယ္။ လည္ပင္း၊ ရင္ေခါင္း၊ ခါး၊ တင္ပါး၊ အျမီးပိုင္းေတြဆိုျပီး ေနရာအလိုက္ ေခၚရတယ္။ စုစုေပါင္း (၇ + ၁၂ + ၅ + ၅ + ၄) = ၃၃ ရိုးရွိတယ္။ ခႏၶာေဗဒ ေရးျပေနတာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ အရိုးက်ီးေပါင္းတက္တာက ဒီေနရာေတြမွာ အျဖစ္မ်ားလို႔။ အရိုးတခုနဲ႔ တခုၾကား ေနရာကေန အာရံုေၾကာေတြက ဘယ္-ညာ ျဖာထြက္တယ္။ အရိုး-အဆစ္ မေကာင္းရင္ အဲဒီ အာရံုေၾကာေတြကို သြားဖိမိတာနဲ႔ လကၡဏာေတြ ရေစေတာ့တယ္။ လည္ပင္းနာ၊ ဂုတ္ပိုးနာ၊ ေခါင္းမူး၊ ေခါင္းကိုက္၊ လည္ပင္းတင္းေတာင့္၊ လက္တေလွ်ာက္ အပ္နဲ႔ထိုးခံရသလိုခံစား၊ ထံုက်င္၊ လက္ေကာင္းေကာင္း မလႈပ္ႏိုင္၊ လက္ဖ်ားေတြ ထံုက်င္၊ အေနအထိုင္-အလုပ္အကိုင္ခက္၊ အားယုတ္၊ အအိပ္ပ်က္။

ဒီလကၡဏာေတြက Spondylosis ေၾကာင့္အျပင္ Herniated inter-vertebral disks အဆစ္ၾကားအရြတ္ ကြ်ံထြက္တာနဲ႔ Fibro-myalgia and myo-fascial pain syndromes အရြတ္-ၾကြက္သားေရာဂါမ်ိဳးေတြေၾကာင့္ပါ ျဖစ္တတ္တယ္။ လူေတြ အရြယ္ရလာရင္ သု႔အလိုလို အဆစ္ျမဲေစေအာင္ ၾကိဳးစားတဲ့အေနနဲ႔ အရိုးမ်က္ႏွာျပင္ က်ယ္လာတယ္။ ဒီလိုလုပ္လို႔ ဒီအေျခအေနမ်ိဳး ျဖစ္လာေစတတ္ေသးတယ္။ အရြယ္ရရင္ ဘာမွမေကာင္းဘူး မဟုတ္လား။

လည္ပင္းပိုင္းျဖစ္ရင္ Cervical spondylosis ေခၚတယ္။ ခါးျဖစ္ရင္ Lower back spondylosis ေခၚတယ္။ လည္ပင္းမွာ ျဖစ္တာ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ပိုမ်ားတယ္။ သမင္လည္ျပန္ သိပ္မၾကည့္ၾကနဲ႔။ လည္ပင္းမွာ ျဖစ္သူေတြဆိုရင္ တက္တဲ့ က်ီးေပါင္းက အာရံုေၾကာကို တိုက္ရိုက္ ဖိတာေၾကာင့္ ေအာက္ပိုင္းတခုလံုး အားနည္းတာ၊ လမ္းသြားတာ ပံုမမွန္တာ၊ ကိုယ္ကို ဘယ္-ညာ ေကာင္းေကာင္း မထိန္းႏိုင္တာ၊ ဆီး-ဝမ္းသြားရာ မမွန္တာေတြပါ ျဖစ္ေစတယ္။ ဒါ့ျပင္ ေျခေတြ လက္ေတြမွာ အာရံုေၾကာနဲ႔ ေသြးေလွ်ာက္တာ ထိခိုက္လို႔ (ေရွာ့ခ္) လို႔ေခၚႏိုင္တဲ့ (Paresthesia) ျဖစ္ေစတတ္ေသးတယ္။ ေသခ်ာေအာင္ X-rays နဲ႔ MRI လုပ္ရတယ္။

အေနအထိုင္၊ အသြားအလာ၊ စတာေတြေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာမို႔ Lifestyle ေရာဂါလို႔ ဆိုရမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ျဖစ္သူေတြ Lifestyle ေျပာင္းဘို႔ လိုလာတယ္။ လုပ္ေနရတဲ့ အလုပ္ကေန ေျပာင္းသင့္ ေျပာင္းရမယ္။ ေဘးကေန လုပ္ေပးႏိုင္တာေတြက Physiotherapy ကုတာနဲ႔ (NSAIDs) အနာ သက္သာေဆးေတြ ေပးတာျဖစ္တယ္။ လိုအပ္လာရင္ Surgery ခြဲစိတ္ရတယ္။

Alternative therapies တျခားနည္းလမ္းေတြလည္း ရွိပါတယ္။ Osteopathic manipulative medicine (OMM), massage, trigger-point therapy, chiropractic, osteopathic care and acupuncture ဆိုတာေတြ ပါတယ္။

အာယုေဗဒနည္းမွာ Mahanarayan taila ကအေကာင္းဆံုးလို႔ ဆိုတယ္။ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္ႏွိပ္ေပးရတယ္။ ေဆာင္းတြင္း ဆိုရင္ ေဆးအဆီကို နဲနဲအပူေပးျပီးမွ သံုးရတယ္။ Guggulu ဆိုတဲ့ေဆးလည္း ေကာင္းတယ္ေျပာတယ္။ Simhanada guggulu ေဆးျပာကို တခါေသာက္ ၂-၄ ျပား၊ တေန႔ ၄ ၾကိမ္ေပးတယ္။ ေရေႏြး ဒါမွမဟုတ္ ႏြားႏို႔ပူပူနဲ႔ ေသာက္ခိုင္းတယ္။ ဒီေဆးက ဝမ္းႏုတ္တဲ့ သေဘာလည္းပါတယ္။ ဝမ္းမခ်ဳပ္ေစရဘူးလို႔ ဆိုတယ္။ ၄ ျပားနဲ႔ မရရင္ ၆ ျပား ေပးတယ္။ Triphala powder ေဆးမႈံ႕ ကိုလည္းသံုးတယ္။ ႏြားႏို႔ပူပူထဲ ေဆး လက္ဘက္ရည္ ၁ ဇြန္းနဲ႔ သၾကားထည့္ ေသာက္ေစတယ္။ တပါတ္ ၂ ခါကေန တေန႔ တခါေပးတယ္။

နာတဲ့ေနရာကို အပူကပ္တာ အက်ိဳးရွိတယ္။ သတိထားဘို႔က ျဖစ္ေနတဲ့ေရာဂါေၾကာင့္ ထံုေနတဲ့ ေနရာေလးေတြ ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ အဲဒီေနရာကို အပူကပ္ရင္ မလြန္ေစနဲ႔။ လူနာက ပူတာမသိဘူး။ တေန႔ကို နာရီဝက္ လုပ္ရတယ္။ နာတဲ့ေနရာေတြကို ႏွိပ္တာမွာ အတင္းမလုပ္ရပါ။ ပိုဆိုးေစတတ္တယ္။ အသာအယာႏွိပ္ပါ။ လည္ပင္းျဖစ္တာကို အခံရခက္လို႔ ဆိုျပီး ေဆးကုတာကို အတင္း မလုပ္သင့္ဘူး။ ခါးတဲ့ အစားအစာေတြ တည့္တယ္။ ေအးတဲ့ ရာသီဥတု၊ ေအးတဲ့ေရ ခ်ိဳးတာ၊ အျပင္းအထန္ လႈပ္ရွားတာ၊ မေကာင္းပါ။ လည္ပင္း ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ အလုပ္ကို နားလုပ္ပါ။ Neck collar ေကာ္လာ ၾကာၾကာတပ္ထားပါ။ အရင္က “ပေဒါင္” အခု “ကယန္း” အမ်ိဳးသမီးေတြ ဒီေရာဂါ လံုးဝမျဖစ္ၾကဘူး။

1. Calcium blood test (ကယ္လ္စီယမ္) စစ္ေဆးျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/02/calcium-blood-test.html

2. Cervical Spondylosis လည္ပင္း က်ီးေပါင္းတက္ေနပါတယ္ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/06/cervical-spondylosis.html

3. Lumbar spondylosis ခါးရိုးက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/lumbar-spondylosis.html

4. Osteoarthritis အရိုး-အဆစ္နာေရာဂါ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/osteoarthritis.html

5. Osteophytosis အရိုးေရာဂါတမ်ိဳး http://doctortintswe.blogspot.com/2015/05/osteophytosis.html

6. Osteoporosis အရိုးပြေရာဂါ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/osteoporosis.html

7. Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2009/08/vitamin-d.html

Dr. တင့္ေဆြ

Note: Mobile ဖုန္းနဲ႔ Blog Postမ်ားကို ကူးတင္ရျခင္းေၾကာင့္ ပူးတြဲပါဓာတ္ပံုမ်ား မတင္ႏိုင္ျခင္းကို နားလည္ေပးပါ ခင္ဗ်ာ။

ဒီမိိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ကူးေျပာင္းရာ၌ သာမန္ျပည္သူလူထု၏ အခန္းက႑ (အပိုင္း-၁)

ဒီမိုကရက္တိုက္ေဇးရွင္း ေနာက္ကြယ္တြင္ အေရးႀကီးလွေသာ ေမာင္းႏွင္အားတရပ္အျဖစ္ တိုးျမွင့္ ျဖစ္တည္ လာသည့္ အခ်က္တခ်က္မွာ လူသားလုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္မႈ၊ တနည္း လူေတြ စြမ္းသေရြ႕ လုပ္ကိုင္ခြင့္ပင္ျဖစ္သည္။ အီလစ္ အေပးအယူ အေလွ်ာ့အတင္းကို ဗဟိုက်က်ေနရာ၌ ရွိဆဲဟုယူလွ်င္ေတာင္ ကိုယ္စားျပဳဒီမုိကေရစီ ဦးစြာျဖစ္ထြန္းၿပီး အေရးႀကီး အခန္းက႑တရပ္အျဖစ္ လႈပ္ရွားကစားေနရဆဲဆိုခ်ိန္၌ပင္ “ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီ” ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈက အရင္းအျမစ္မ်ား၊ တန္ဖိုးမ်ား၏ ရိုးရိုးသာမန္လူေတြ ျပဳမူႏိုင္စြမ္းကို ေရာင္ျပန္ဟပ္ရိုက္ခတ္ျပေနပါသည္။

အီလစ္မ်ားကို ဖိအားေပးႏိုင္ေစေရးအတြက္ သာမန္လူေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္လုပ္ကိုင္ႏိုင္စြမ္းကို ျပသလာ ေနပါ၏။ လူေတြစြမ္းသေရြ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ဟုေခၚၾကေသာ ဤလုပ္ငန္းနည္းစဥ္၏ အေရးပါမႈကို ေယဘုယ် အေျခခံက်က် တြက္ခ်က္ထုတ္ယူ ၾကည့္လာႏိုင္ၾကၿပီျဖစ္ပါသည္။

ဒီမိုကေရစီ၌ မတူကြဲျပားေနေသာ ယူဆခ်က္ႏွစ္မ်ိဳးအၾကား ေလးပင္ဖိစီးမႈတရပ္ ရွိေနသည္။ ခပ္က်ဥ္းက်ဥ္း အယူအဆအရ ေရြးေကာက္ပြဲ၌ ဆႏၵမဲေပးၾကျခင္းျဖစ္ၿပီး မည္သည့္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္၊ အုပ္ခ်ဳပ္သူတို႔ကမဆို လြတ္လပ္မွ်တ ယွဥ္ၿပိဳင္ေစ ေသာ ပံုမွန္ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ေပးျခင္းကိုပင္ ဒီမိုကေရစီတရပ္ဟု ျမင္ၾကသည္။

ထိုအျမင္အရဆိုလွ်င္ အီလစ္တို႔၏ သေဘာတူညီမႈက ေသာ့ခ်က္က်ေနၿပီး လူထု ပိုမိုႏွစ္ၿခိဳက္ ေရြးခ်ယ္ျခင္း ဆိုသည္တို႔က ခပ္ေသးေသးကိစၥ ျဖစ္ေနသည္။ ထိုပံုစံအဆင့္ကို ရွင္းခ်က္ထုတ္ၾကရာတြင္ လူမႈဆိုင္ရာ ေရြ႕လ်ားပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း ကဲ့သို႔ ဒီမိုကေရစီ၏ ေရရာေသာ အႏွစ္အသားမ်ားက အေရးပါသည့္ပံု မရွိေတာ့ေပ။ ဤသို႔တည္ေဆာက္ပံုမ်ိဳးကို “ေရြးေကာက္ပြဲ ဒီမိုကေရစီ” ဟု မၾကာခဏ တံဆိပ္တပ္ၾကသည္။

ဤျမင္ကြင္းမ်ိဳးကို ေဝဖန္ၾကည့္ၾကရလွ်င္ အီလစ္တို႔သာ အလႊမ္းမိုးဆံုး လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအမ်ားစု၌ ၎တို႔ဘာသာ ယွဥ္ၿပိဳင္ ႏိုင္စြမ္းရွိ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ၾကာႏိုင္သေလာက္ ၾကာရွည္ေအာင္လုပ္ၾကၿပီး ဒီမိုကရက္တစ္ျဖစ္သည္ဟုပင္ လက္ခံထားၾကေၾကာင္း ေတြ႔ရသည္။ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ၏ မူလပင္မ အေျခခံ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ား ဥေပကၡာျပဳ ခံထားရ၏။

စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီျဖစ္သည့္ ျပည္သူ႔အစိုးရ၊ ျပည္သ႔ူထံမွ ဆင္းသက္လာေသာ အစိုးရ၊ လူထုေပၚလစီမ်ားကို လူထုပိုမို ႏွစ္ၿခိဳက္ေရြးခ်ယ္ျခင္းကသာ လႊမ္းမိုးႏိုင္ရမည္ စေသာ အႏွစ္အသားတို႔ လစ္လ်ဴ႐ႈခံေနရျခင္းႏွင့္ တိုင္းတာရျခင္းျဖစ္သည္။ ယခုလို ပိုက်ယ္ျပန္႔ေသာ အယူအဆကို ရွင္းလင္းတင္ျပခ်က္တို႔ ရည္ရြယ္တိမ္းညြတ္ခ်က္မွာ ဒီမိုကေရစီစစ္စစ္ဟူသည္ ဆႏၵမဲ ေပးပိုင္ခြင့္ရွိျခင္းထက္ မ်ားစြာ ေရွ႕ပိုေျပးသြားေနေသာ အဓိပၸာယ္ရွိ၏ဟု ဆိုလိုရင္းပင္ျဖစ္သည္။

ပိုက်ယ္ဝန္းေသာ အနက္ႏွင့္အႏွစ္ကို တင္ျပလိုျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲ ဒီမိုကေရစီမွ်ေလာက္ကို အတိုက္အခံျပဳ ျပလိုက္သလိုရွိေသာ “လစ္ဘရယ္ဒီမိုကေရစီ” သည္ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္ပိုင္ အစိုးရေသာ လူထု၏အသံ၊ ဆႏၵအေပၚ အေျခခံ တည္ေဆာက္ထား၏။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ေပၚထြန္းျဖစ္တည္ ရွင္က်န္ႏိုင္ေသာ ဒီမိုကေရစီသည္ လူမႈတင္ကူး အေနအထား မ်ားအေပၚ တည္မွီေနျခင္းျဖစ္၏။ ပူးေပါင္းပါဝင္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ၾကေသာ အရင္းအျမစ္မ်ား ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ ခြဲေဝပ်ံ႕ႏွံ႔မႈႏွင့္ ယံုၾကည္စိတ္ခ်မႈ တည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့ျခင္း တရပ္ကဲ့သို႔ေသာ သေဘာထား ႀကီးရင့္က်က္သည့္လူထုႏွင့္ လြတ္လြတ္လပ္ လပ္ ေရြးခ်ယ္မႈကို ဆုလဒ္အျဖစ္ ရရွိႏိုင္ေသာ လူမႈတင္ကူးအေနအထားမ်ားကို ဆိုလိုရင္းျဖစ္သည္။

အၿပိဳင္တြန္းလွန္ပံုရေနေသာ ဤျမင္ကြင္းမ်ား မွန္ကန္သလား။ ဒီမိုကေရစီဟူသည္ အီလစ္သေဘာတူညီခ်က္မ်ားႏွင့္ အ သိအမွတ္ျပဳယူခ်က္မ်ား၏ ထုတ္ကုန္တရပ္ဟု ခပ္ရိုးရိုးျဖစ္မည္လား။ သို႔မဟုတ္ ေယဘုယ် လႊမ္းၿခံဳလူထု၏ ရည္မွန္း ဦးတည္မႈမ်ားကို တန္ျပန္သက္ေရာက္ ရိုက္ခတ္သင့္ေသာ ကိစၥအရာ မျဖစ္သင့္ ျဖစ္သင့္။

ပထမေမးခြန္း အရဆိုလွ်င္ က်ဥ္းေျမာင္းအျမင္က မွန္၏။ ေနာက္တရပ္အတြက္ဆိုပါက ဒီမိုကေရစီ၏ ျဖစ္ေပၚတည္တံ့ ခိုင္မာရွင္က်န္မႈသည္ လူမႈ စီးပြားဖြံ႔ၿဖိဳးေရး အမွီအခိုကင္းမႈျဖစ္သည္။ ပိုက်ယ္ျပန္႔ေသာအျမင္ မွန္ကန္သည္ဆိုလွ်င္ေတာ့ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ဒီမိုကေရစီ၏ ျဖစ္တည္ရွင္က်န္မႈသည္ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ျခင္းႏွင့္ အမွန္တကယ္ခ်ိတ္ဆက္ေနျပန္ပါ၏။ အျမင္ႏွစ္ရပ္လံုး၌ အမွန္တရား ပါဝင္ေနပါသည္။ ဒီမိုကေရစီဟု တြင္တြင္ သံုးေနၾကေသာ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ အေပၚ တြင္ေတာ့ မူတည္ေနပါ၏။

၁၉၇၄ တြင္ စတင္ခဲ့ၿပီး ၁၉၈၀ ေႏွာင္းပိုင္းႏွွင့္ ၁၉၉၀ အေစာပိုင္းကာလမ်ားတြင္ ပိုအားေကာင္းလာခဲ့ေသာ ဒီမိုကရက္တိုက္ေဇးရွင္း “တတိယလိႈင္း” အတြင္း၌ ကမၻာ့အစိတ္အပိုင္း အေတာ္မ်ားမ်ားသို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ဒီမိုကေရစီ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ သက္ေရာက္ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့သည္။ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ အီလစ္သေဘာတူညီခ်က္မ်ားက အဓိက အခန္းက႑အျဖစ္ ပါဝင္ခဲ့သည္။ အေရးပါခဲ့သည္။ ထပ္ဆင့္ဆိုရပါမူ စစ္ေအးေခတ္ ၿပီးဆံုးသြားျခင္းေၾကာင့္ ျပန္ညွိစုဖြဲ႔လာေသာ ႏိုင္ငံတကာ ဝန္းက်င္ကလည္း ဒီမိုကရက္တိုက္ေဇးရွင္းကို အေရာင္ပိုေတာက္ေအာင္ ေဆးျခယ္ေပးခဲ့၊ ပံ့ပိုးေပးခဲ့သည္။

အထူးသျဖင့္ ဆိုဗီယက္ ျပည္ေထာင္စုေဟာင္းမွ ႏိုင္ငံမ်ား (စစ္ေရးျဖင့္ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းသြင္းခံ ႏိုင္ငံမ်ား) ၌ ပိုျဖစ္ခဲ့သည္။ တနည္းေျပာရလွ်င္ေတာ့ အေနာက္ကမာၻက ေထာက္ပ့ံေပးခဲ့ေသာ ကာလရွည္ အရိုးစြဲ ကြန္ျမဴနစ္ဆန္႔က်င္ေရး ေအာ္တို ကေရစီႏိုင္ငံမ်ား၌ ျဖစ္သည္။ ထိုထိုတူညီေသာႏိုင္ငံမ်ားမွ ယေန႔အေျခအေနကေတာ့ ပိုက်ယ္ျပန္႔ေသာ အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆို ခ်က္ လိုအပ္မႈမ်ားကို မျပည့္မီၾကေသးေပ။ မေရာက္ႏိုင္ၾကေသးေပ။

ထပ္ေျပာရပါလွ်င္ ေရြးေကာက္ပြဲဟူရံုမွ်ေလာက္ေသာ အဓိပၸာယ္ရွိေနသည့္ ခပ္က်ဥ္းက်ဥ္းဒီမိုကေရစီကို က်ေနာ္တို႔ သံုးႏႈန္း ခ်ိန္၌ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ လူမႈစီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးေရးႏွစ္ရပ္အၾကား တြဲဆက္ျပန္႔ထြက္ေနျခင္းသည္ ဆက္စပ္စြာပင္ အားနည္းေန ၾကျပန္၏။ ပိုက်ယ္ျပန္႔ေသာ တိုင္းတာေတြ႔ရွိခ်က္မ်ားျဖင့္ လက္ေတြ႔က်င့္သံုးၾကည့္ၾကေသာအခါ ဤအခ်က္က ပိုအား ေကာင္းလာခဲ့သည္။ ဥပမာ ၾကည့္ပါမည္။ ဒီမိုကေရစီကို တိုင္းတာၾကည့္ရာ၌ ေပၚလတီပေရာဂ်က္ (Polity Project) ၏ ခပ္ က်ဥ္းက်ဥ္း အင္စတီက်ဴးရွင္းဆန္ဆန္ “ေအာ္တိုကေရစီ-ဒီမိုကေရစီ အညႊန္းကိန္း” အသံုးျပဳ ထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ေတြ႔ရမည္။

လူ႔သက္တမ္း၊ လူတဦးခ်င္း ဂ်ီဒီပီႏွင့္ စာတတ္ေျမာက္မႈတို႔ကိုသာ အေျခခံ တိုင္းတာတြက္ခ်က္ေသာ ကုလသမဂၢ၏ လူ သားဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ အညႊန္းကိန္း (HDI) တြင္ ႏိုင္ငံတ၀ွန္းလံုး အေျခခံ ေကာက္ယူႏိုင္မႈမွာ ၃၅ ရာခိုင္ႏႈန္းသာရွိၿပီး ဒီမိုကေရစီေရ ခ်ိန္မ်ား (N=114) မွာလည္း ထုိႏိုင္ငံမ်ား ပမာဏခန္႔သာ ရွိျပန္သည္။ ဤကိန္းဂဏန္းမ်ားက ေရရွည္ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ ကြဲလြဲ မႈမ်ားကို မွ်ေဝေပး၏။ သို႔ျငား ထင္ရွားသည့္အခ်က္မွာ လူမႈဆိုင္ရာ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုေတာ့ အေရးႀကီးစာရင္းထဲ ထည့္သြင္းမထားေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရသည္။

သို႔ေသာ္ အီလစ္တို႔အေနျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးအဖံုဖံုရွိမႈ အမ်ားစုႀကီးကို တာ၀န္ယူ ကိုင္တြယ္ရွင္းလင္း ထုေခ်သြားရန္ လိုအပ္ေန ေၾကာင္းကို ယင္းအညႊန္းကိန္းမ်ားက လွစ္ဟဖြင့္ေပးသလို ရွိလာေစျပန္သည္။ အရပ္ဘက္ လူထုလြတ္လပ္မႈကို ထည့္သြင္း တြက္ခ်က္ျပထားေသာ ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္၏ ဒီမိုကေရစီတိုင္းတာခ်က္အား ပိုက်ယ္ျပန္႔သည္ဟု ယူ၍ လက္ေတြ႔ အသံုးခ် ၾကည့္ၾကလွ်င္ HDI ကို ၄၁ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ပိုမွ်ေဝေကာက္ယူ ထုတ္ျပန္ႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႔ရသည္။

ဤအခ်က္မ်ားက ဘာကိုေထာက္ျပ အႀကံျပဳေနသလဲ။ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးက အေရးမႀကီးမဟုတ္၊ အေရးႀကီးပါသည္။ အဓိ က ႏိႈင္းယွဥ္စရာ က်န္ေနသည့္အခ်က္မွာ ဒီမိုကေရစီတည္ေဆာက္ျခင္း၌ အီလစ္သေဘာတူညီခ်က္မ်ားသာ အခရာက် ေနျဖစ္ေနသည္ ဟူျခင္းကို ေရြးေကာက္ပြဲဒီမိုကေရစီအေပၚ က်ေနာ္တို႔ ထဲထဲဝင္ဝင္ သံုးသပ္ၾကရာ၌ ထြက္ေပၚေတြ႔ျမင္လာ ခဲ့ၾကရသည့္ ကိစၥျဖစ္၏။

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီအတြက္ တင္ကူးအေနအထားမ်ားကို ခြဲျခမ္းေလ့လာၾကရာ၌ ေတြ႔ျမင္ရေသာ ရုပ္ပံုကား ခ်ပ္မွာ ျပဇာတ္ဆန္ဆန္ ေျပာင္းလဲလာေနခဲ့၏။ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံသစ္ အေရအတြက္တရပ္ (အမ်ားစု) အေနျဖင့္ ထိေရာက္ အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီျဖစ္ေစေရး၌ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ မ်ားျပားေနဆဲ၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ခ်ိဳ႕တဲ့ခၽြတ္ယြင္းေနဆဲ အ ေျခအေနထဲတြင္ လံုးခ်ာလည္ေနၾကေၾကာင္း ပညာရွင္မ်ားစြာက ေျပာဆိုေထာက္ျပၾကသည္။

ႀကီးထြားလာေနေသာ (ႏိုင္ငံေရး) စာေပတရပ္ အသံုးအႏႈန္းအရ “ေရြးေကာက္ပြဲဒီမိုကေရစီ” ကို စူးစိုက္ေလ့လာၾကည့္ရာမွ “စပ္ၾကား/ကျပားဒီမိုကေရစီ” ၊ “အာဏာရွင္ဆန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ” စသျဖင့္ ထည္လဲ သံုးစြဲလာခဲ့ၾကသည္။ လွည့္စားထား ေသာ၊ အတုအေယာင္ ဒီမိုကေရစီ၏ ပံုစံကြဲမ်ားသာျဖစ္ေနၾကၿပီး ဒီမိုကရက္တစ္ သီအိုရီညႊန္းဆိုခ်က္တို႔ကို ဗန္းျပဟန္လုပ္ ၍ လူထု ပိုမိုႏွစ္ၿခိဳက္ေရြးခ်ယ္ခ်က္ကို အသာဖယ္ထားေသာ အစိုးရ၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားကသာ ဆံုးျဖတ္ခြင့္သဖြယ္ ျဖစ္ေန ေစသည့္ပံုစံ ပိုေပါက္ေနေတာ့သည္။ ဒါသည္ပင္ ႏိုင္ငံေရးအီလစ္တို႔၏ ႀကီးမားေသာဥေပကၡာျပဳ လစ္လ်ဴရႈႏိုင္စြမ္း ျဖစ္ေပ သည္။

ထို႔ေၾကာင့္လည္း ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီကို တဖက္၌ ဖြင့္ဆိုေလ့က်က္ က်င့္သံုးရန္ လိုအပ္လာပါသည္။ မတူ ညီမႈႏွစ္ရပ္အၾကားမွ ထိေရာက္အားေကာင္းမႈမရွိေသာ (သို႔မဟုတ္) နာမည္ခံ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမ်ားကိုလည္း တဆက္ တည္း ထင္ရွားစြာ ခြဲျခားျပသြားႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီ

ဒီမိုကေရစီ၏ အႏွစ္သာရသည္ ရိုးရုိးသာမန္ႏိုင္ငံသားမ်ားကို လုပ္ပိုင္ခြင့္ တိုးျမွင့္လႊဲအပ္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား က်င္းပျပဳလုပ္ေနရံုမွ်ျဖင့္ေတာ့ ဤအခ်က္ကို စံျပည့္ မီႏိုင္မည္မဟုတ္။ ဥပေဒမ်ား ျပ႒ာန္းျခင္း၊ သမာရိုးက် ထံုးတမ္းစဥ္လာ ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးမ်ား တည္ေဆာက္ျခင္းဆိုသည္တို႔ထက္ မ်ားစြာ အဓိပၸာယ္ ပိုထြက္ပါသည္။ ႏိုင္ငံသား ၊သာမန္ျပည္သူကို လုပ္ပိုင္ခြင့္ ပိုတိုးလႊဲအပ္၍ ထိုထုိဥပေဒမ်ားသည္ အျပည့္အဝ တာဝန္ခံယူမႈ ရွိကိုရွိရမည္ျဖစ္သည္။

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီကို တြက္စစ္ ပိုင္းျဖတ္ၾကရာ၌ စာရြက္ေပၚမွ အရပ္ဘက္လူထုႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးမ်ား သက္သက္ေလာက္ကိုသာ ထည့္သြင္းၾကရမည္ မဟုတ္ဘဲ ထိုထိုကိစၥရပ္မ်ားအေပၚ ခန္းမက်ယ္ ရံုးခန္းႀကီးထဲမွ ပုဂၢိဳလ္မ်ား ဘယ္ေလာက္ တကယ္ ေလးစားေဆာင္ရြက္သလဲ ဆိုျခင္းကိုပါ တိုင္းတာၾကရမည္ျဖစ္သည္။

ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္ အမွတ္ေပးစနစ္က ဤအခ်က္ႏွစ္ခ်က္ကို ကနဦးက်က် တိုင္းတာ၏။ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံအေနျဖင့္ လြတ္လပ္ သန္႔ရွင္းမွ်တ အခ်ိန္မွန္ေသာ ယွဥ္ႏိုင္စြမ္းရွိ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ျပဳလုပ္လွ်င္ ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္က “လြတ္လပ္”ဟု သတ္မွတ္ သည္။ ၎တို႔ စံႏႈန္းထိပ္ပိုင္းနားအထိ ထည့္သြင္းသည္။ သို႔ႏွင့္ အေရွ႕ဥေရာပဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံသစ္မ်ားစြာမွာ ေကာင္းစြာ ဒီ မိုကရက္တစ္ျဖစ္ၿပီးႏွင့္ေသာ အေနာက္ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားကဲ့သို႔ပင္ ရမွတ္ ျမင့္မားသြားေတာ့သည္။

အတြင္းက်က် ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအရေတာ့ အေရွ႕ဥေရာပဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံသစ္မ်ား၌ ပ်ံ႕ႏွံ႔ျမင့္မားေနဆဲ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈကို ေဖာ္ျပမထား။ ၎ႏိုင္ငံသားမ်ား အမွန္တကယ္ ေရြးခ်ယ္လိုမႈမ်ားႏွင့္ ဘယ္မွ် ကြာေဝးေနေသးေၾကာင္း ထုိခေရ ေစ့တြင္းက် ေလ့လာမႈမ်ားက ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္ညႊန္းျပသည္ထက္ အပံုႀကီး ကြာဟေနပါသည္။

တဆက္တည္းေျပာရလွ်င္ ကမၻာ့ဘဏ္၏ “ေကာင္းမြန္ေသာအုပ္ခ်ဳပ္ေရး” ကိန္းဂဏန္းအခ်က္အလက္။ အထူးသျဖင့္ “အ က်င့္ပ်က္ ျခစားျခင္းအေပၚ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မႈ” အဆင့္သတ္မွတ္ခ်က္။ ဥပေဒျဖင့္ အပ္ႏွင္းထားေသာ အာဏာကို ဘယ္ ေလာက္ ေကာင္းေအာင္လုပ္သလဲ၊ ဘယ္ေလာက္ အလြဲမသံုးေအာင္ ျပန္လည္ကာကြယ္ထားသလဲဆိုသည့္ တိုင္းတာ ခ်က္ကေတာ့ ေလာေလာဆယ္ အေကာင္းဆံုး ရရွိႏိုင္ေသာ တိုင္းတာခ်က္ေရခ်ိန္အျဖစ္ ေတြ႔ရွိရႏိုင္သည္။

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီေရခ်ိန္ကို ေဖာ္ထုတ္ၾကည့္ႏိုင္ရန္ ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္၏ ခ်ိတ္ဆက္ထားေသာ ႏိုင္ငံေရး ဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အရပ္ဘက္ လူထုလြတ္လပ္ခြင့္မ်ား (ရမွတ္ ၁၄ အဆိုးဆံုးႏွင့္ ၂ သည္ အေကာင္းဆံုး) အပိုင္း ႏွစ္ပိုင္းကို အရင္ယူၾကည့္ၾကပါမည္။

ထိုညႊန္းဆိုခ်က္ကို ျပန္လွန္ၾကည့္ပါက ၀ မွ ၁၀၀ စံခ်ိန္ခ်ထားၿပီး ၁၀၀ သည္ အလြတ္လပ္ဆံုးျဖစ္သည္။ ထိုအမွတ္ေပးပံုကို ကမၻာ့ဘဏ္၏ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈတိုက္ဖ်က္ေရး အဆင့္ သတ္မွတ္ခ်က္ႏွင့္ ျပန္ေျမွာက္ၾကမည္။ (ကမၻာ့ဘဏ္က ၀မွ ၁.၀ ထိသတ္မွတ္တိုင္းတာၿပီး ၁.၀ သည္ ျခစားမႈအနည္းဆံုးျဖစ္သည္။) သို႔ဆိုလွ်င္ ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီညႊန္ ကိန္းတရပ္ကို ထုတ္ျပႏိုင္မည္၊( သို႔မဟုတ္) ဆြဲထုတ္ယူျပႏိုင္ရန္ ျဖစ္လာၿပီ။

ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီသည္ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ တရားဝင္ပံုစံက် ဒီမိုကေရစီႏွင့္ အီလစ္ ရိုးသားေျဖာင့္မွန္မႈတို႔၏ ထုတ္ကုန္တရပ္ျဖစ္ပါ၏။ ထိေရာက္အားေကာင္းဒီမိုကေရစီအတြက္ စံခ်ိန္စံညႊန္းဟူသည္ ေရြးေကာက္ပြဲဒီမိုကေရစီစံထက္ အႀကီးအက်ယ္ အထဲတဝင္ ပိုမိုစဥ္းစားခ်င့္ခ်ိန္ႏိုင္ၾကဖို႔ အထူးလိုအပ္ခ်က္ျဖစ္ေနပါသည္။ ေတာင္းဆိုမႈ ဝယ္လိုအားႀကီး တ ရပ္လည္း ျဖစ္ေနပါသည္။

ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္ အခ်ိဳးတခုတည္းကို ျပန္လွန္ တြက္ၾကည့္ၾကပါက ပ်မ္းမွ်ႏိုင္ငံရမွတ္အဆင့္ သတ္မွတ္ခ်က္မွာ ၁၉၈၅တြင္ ၅၁ ႏိုင္ငံရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္အေရာက္ ၇၂ ႏိုင္ငံသို႔ တိုးျမင့္လာခဲ့သည္။ အီလစ္ ရိုးသားေျဖာင့္မွန္မႈကိုပါ ထည့္သြင္း တြက္ခ်က္ေသာ ထိေရာက္အားေကာင္း ဒီမိုကေရစီေရခ်ိန္အရဆိုလွ်င္ေတာ့ ယင္းကာလ (၁၉၈၅- ၂၀၀၀) အတြင္း တိုး တက္မႈမွာ ၃၇ မွ ၄၄ အထိပဲ ရွိခဲ့ပါသည္။

(ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

(ခရစၥတီယန္ ၀ယ္လ္ဇယ္ (Christian Welzel) သည္ ဂ်ာမနီႏိုင္ငံ၊ ဘရီမင္းၿမိဳ႕၊ ဂ်က္ေကာ့ဘ္စ္တကၠသိုလ္မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံ ပါေမာကၡျဖစ္ၿပီး ကမာၻ႔တန္ဖိုးစံမ်ား စစ္တမ္းေကာက္ယူေရး အမႈေဆာင္ေကာ္မတီ၀င္ တဦးလည္းျဖစ္သည္။ ေရာ္နယ္အင္း ဂဲဟာ့တ္ (Ronald Inglehart) သည္ မီခ်ီဂန္တကၠသိုလ္မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံ ပါေမာကၡျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့တန္ဖိုးစံမ်ား စစ္တမ္း ေကာက္ယူေရး ဒါရိုက္တာလည္းျဖစ္သည္။

၂၀၀၅ ခုႏွစ္ထုတ္ “ေခတ္မီဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ အေျပာင္းအလဲႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ” စာအုပ္ကို ခရစၥတီယန္ဝယ္လ္ ဇယ္ႏွင့္ ေရာ္နယ္ အင္ဂဲဟာ့တ္တို႔ ပူးတြဲေရးသားခဲ့ၿပီး တျခားထင္ရွားေသာ စာအုပ္မ်ားကိုလည္း ျပဳစုခဲ့သည္။ ယခု ေဆာင္းပါးကို Journal of Democracy ႏွင့္ Johns Hopkins University Press တို႔၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ကို ရယူၿပီး Educational Initiatives (ပညာေရွ႕ေဆာင္) က ဘာသာျပန္ဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ Educational Initiatives (www. eduinitiatives.org) အဖြဲ႔သည္ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ သင္တန္းမ်ား၊ အရည္အေသြးျမွင့္ သင္တန္းမ်ားကို ပို႔ ခ်ေပးေနေသာ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္သည္။)

Credit: ဧရာဝတီသတင္းဌာန

ဒုလႅဘရဟန္းဝတ္ျခင္း၏ အက်ိဳးေက်းဇူးႏွင့္ သတိထား ဆင္ျခင္အပ္သည့္ အရာမ်ား

လွဴဖြယ္ကိစၥအ၀၀ သုတရွာမီၾက

၁။ ရွင္ျပဳကိစၥ
------------
ရွင္ေလာင္းတစ္ပါး ရွင္(ကိုရင္) ျဖစ္ဖို႔ရန္ အဓိက အဂၤါမ်ားမွာ-
၁။ေခါင္းရိတ္ ဆံခ်ျခင္း။
၂။ျမတ္သကၤန္းကို ဆင္ျမန္းျခင္း။
၃။ဆရာတပည့္ သရဏဂံုကို ပီျပင္ေအာင္ ရြတ္ဆိုျခင္း။
ဤအဂၤါသံုးပါး ျပည့္စံုလ်ွင္ ရွင္(ကိုရင္)ျဖစ္ေပေတာ့သည္။ ရွင္ျပဳ ျခင္း၏ အႏွစ္သာရသည္ ဤသံုးပါးပင္ ျဖစ္ပါသည္။

အနီးစခမ္းဆရာေတာ္ႀကီးမိန္႔ဘူးသည္။
"မ႑ပ္ထိုးျခင္း။ ရွင္ေလာင္းလွည့္ျခင္း ရွင္ေလာင္းလွည့္ရာ၌ ေနာက္က တီးဝိုင္းျဖင့္ေဖ်ာ္ေျဖျခင္း စသည္တို႔ကို အလုပ္ပိုဟု မဆိုသင့္။
မ႑ပ္ထိုးျခင္းသည္ ရွင္ျပဳအလွဴ ပြဲ တရားနာခ်ိန္၌ တရားေဟာ တရားနာျပဳလုပ္ရာ ယာယီေက်ာင္းအလွဴ ျဖစ္သည္။

ဝိုင္းဝန္း၍မ႑ပ္ထိုးျခင္းျဖင့္ ရပ္ရြာအမ်ိဳးသားမ်ားကို ညီညြတ္ေအာင္ စည္းရံုးရာေရာက္သည္။
ရွင္ေလာင္းလွည့္ျခင္းသည္ သာမေဏတို႔၏ ျမင့္ျမတ္လွစြာေသာ သီလသိကၡာကို ျဖည့္က်င့္ေတာ့မည့္ ေမာင္ရွင္ေလာင္းကို အမ်ားၾကည္ညိဳ ၾကည့္ရွဳႏိုင္ရန္ လွည့္လည္ျခင္းျဖစ္သည္။

ရွင္ေလာင္းလွည့္ရာ၌ ေနာက္မွတီးဝိုင္းလိုက္တီးျခင္းသည္ မိမိတတ္ေသာ အတတ္ပညာျဖင့္ ဂုဏ္ျပဳ ျခင္းျဖစ္သည္။
ထိုကိစၥမ်ားသည္ အဓိပၸါယ္ရွိေသာ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမွဳ အစဥ္အလာ ကိစၥမ်ား ျဖစ္ေပသည္" ဟု မိန္႔ေတာ္မူဘူးသည္။

၂။ အလွဴ ေရစက္ခ်ကိစၥ
------------------------
အလွဴ ဒါန၌
၁။ မလွဴ ခင္ကတည္းက လွဴ ဖို႔ရန္ျဖစ္ေနေသာေစတနာ(ပုဗၺေစတနာ)။
၂။ ဆြမ္းကပ္ေနျခင္း။ သကၤန္းကပ္ေနျခင္း။ အာဟာရဒါန ေက်ြးေနျခင္း စသည္ျဖင့္ လက္ေတြ႔ေပးကမ္းေနခ်ိန္၌ျဖစ္ေနေသာ ေစတနာ (မုဥၥေစတနာ)။
၃။ လွဴ ၿပီးေနာက္ ဝမ္းေျမာက္ဝမ္းသာျဖစ္ေနေသာ ေစတနာ (အပရေစတနာ)။

ဤေစတနာ သံုးမ်ိဳးတြင္ နံပါတ္ ၂ လက္ေတြ႔လွဴ ဒါန္းေနခ်ိန္ျဖစ္ေသာ မုဥၥေစတနာအခိုက္အတန္႔ အထေျမာက္လ်ွင္ ေရစက္ခ်သည္ျဖစ္ေစ။ မခ်သည္ျဖစ္ေစ ဒါနဟုေခၚဆိုႏိုင္သည္။ ဒါနအထေျမာက္သည္။
သို႔ေသာ္ ေရစက္ခ်တာ အလုပ္ပိုသည္ဟု မယူဆ မေျပာဆိုသင့္။

အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ေရစက္ခ်ျခင္းသာဓကသည္ နိပါတ္ေတာ္တို႔၌လည္း ပါရွိသည္။
ေရစက္ခ်ျခင္းေၾကာင့္ အလွဴ ႕ရွင္မွာ စိတ္ၾကည္ႏူး၍ ကုသိုလ္တရား မ်ားစြာ တိုးပြါးရေပ၏။
အမ်ွေဝျခင္း သာဓုေခၚျခင္း ပတၱိဒါန ပတၱာႏုေမာဒနာကုသိုလ္မ်ား ဆက္လက္၍ တိုးပြါးခြင့္ရေပ၏။

၃။ ခ် ိဳ႕တဲ့သူမ်ားကို ေထာက္ပံ့ျခင္းႏွင့္ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားကိုလွဴ ဒါန္းျခင္းကိစၥ
--------------------------------------------
မျပည့္မစံုခ် ိဳ႕တဲ့သူမ်ားကို ကူညီေထာက္ပံ့ျခင္းသည္ လိုအပ္ေသာ ေနရာကို ျဖည့္ေပးေသာ ကာလဒါနျဖစ္၍ ေကာင္းျမတ္လွေပ၏။

သို႔ေသာ္ မိမိက မျပည့္စံုသူကိုလွဴ ဒါန္းတာ သေဘာက်အားသန္တိုင္း ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားအား လွဴ ဒါန္းေနသူကို အျပစ္မဆိုသင့္။

အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား၏ သီလ သမာဓိ သိကၡာမ်ား ႀကီးျမင့္ျခင္း။ ထိုအလွဴ ႕ရွင္၏ စိတ္ဓာတ္က ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားအား လွဴဒါန္းရျခင္းကို အားသန္ေနျခင္းတို႔ေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး စိတ္ဓာတ္ခ်င္း မတူေပ။ အလိုဆႏၵအဇၩာသယခ်င္း မတူၾကေခ်။

ကိုယ္လုပ္ေစခ်င္သလို သူမလုပ္တိုင္း အမွားအယြင္းဟု ယူဆလ်ွင္ အစြန္းေရာက္ေသာ အယူအဆ တစ္ခုသာျဖစ္သည္။

မျပဳလုပ္သင့္ေသာအလုပ္မ်ိဳးမွာ အကုသိုလ္ျဖစ္ေသာ အလုပ္မ်ိဳးသာျဖစ္သည္။

ကုသိုလ္ျဖစ္ေသာ အလုပ္မ်ိဳးကား မလုပ္သင့္ေသာအလုပ္ မရွိေပ။
ပိုအက်ိဳးရွိတာကို မိမိကစိတ္ဝင္စား၍ လုပ္ေစခ်င္ေသာ္လည္း တစ္ပါးသူစိတ္ဝင္စားေသာအရာမ်ိဳး ဟုတ္ခ်င္မွဟုတ္မည္။

၄။ သိကၡာသံုးပါးႏွင့္ ဘုရားတည္ျခင္းကိစၥ
----------------------------------------------
သီလ သမာဓိ ပညာ သိကၡာသံုးပါး သတၱဝါတို႔သႏၲာန္၌ တိုးပြါးေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ သာသနာျပဳ ျခင္း အစစ္ျဖစ္ေပ၏။
သို႔ေသာ္ ဘုရားတည္သူကို အပိုအလုပ္ လုပ္သည္ဟု မဆိုသင့္။
အာဖဂန္နစၥတန္က ဘုရားမ်ား အျဖိဳခံရသည္။ အဖ်က္ခံရသည္။ ေစတီပုထိုးမ်ားက သာသနာ အသက္ရွည္ေအာင္မျပဳ ႏိုင္ဟု တစ္ခ်ိဳ႕က ဆိုၾကသည္။
ဤကဲ့သို႔သာ ေျပာမည္ဆိုလ်ွင္ ပုဂံၿမိဳ႕ရွိေစတီပုထိုးမ်ားေၾကာင့္ ႏွစ္ေပါင္းတစ္ေထာင္ေက်ာ္က ပုဂံျပည္၏ ယဥ္ေက်းမွဳကို အက်ြႏ္ုပ္တို႔ အတိအက် သိၾကရသည္မဟုတ္ပါလား။

ဘုရားတည္ျခင္းေၾကာင့္ ဘုရားဒါယကာမွာ ဒါနကုသိုလ္တရား မ်ားျပားစြာ ျဖစ္ရေပသည္။
ဘုရားရွင္က ဒါနကို မျပဳေကာင္းေသာတရားဟု မေဟာၾကားေပ။ ျပဳရမည့္တရားဟုသာ ေဟာၾကားေတာ္မူပါသည္။
ဘုရားတည္သူေၾကာင့္ သီလ သမာဓိ ပညာ သိကၡာသံုးပါးကို ဘုရားဖူးပုဂၢိဳလ္ေတြ မ်ားျပားစြာ ရရွိၾကေပသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ အရာရာတြင္ အစြန္းေရာက္ေသာ အေတြးမ်ား မျဖစ္ရေအာင္ သူ႔ဘက္ ကိုယ့္ဘက္ အဖက္ဖက္မွ ခ်င့္ခ်ိန္ျပီး အစြန္းလြတ္ေသာ အေတြးမ်ားကို ေတြးသင့္ ေျပာသင့္ေပသည္။ ဒါမွသာမွန္သည္။ တျခားဟာမမွန္ဟု မယူဆသင့္။

၁+၃=၄ မွန္သလို။
၂+၂=၄ လည္းမွန္ေပသည္။ မမွားပါ။

ပရိယတၱိနယ္ပယ္၌ တကယ္တတ္က်ြမ္းေတာ္မူေသာ မင္းကြန္းတိပိဋကဆရာေတာ္ႀကီးတို႔ကား စကားကို အစြန္းမေရာက္ရေအာင္ ခ်င့္ခ်ိန္၍ ေျပာဆိုသည္သာမ်ားေပသည္။

သတိျပဳပါသူေတာ္ေကာင္းတို႔။

(အရွင္ပညာေဇာတ)

ဒုလႅဘရဟန္းဝတ္ျခင္း၏ အက်ိဳးေက်းဇူးႏွင့္ သတိထား ဆင္ျခင္အပ္သည့္ အရာမ်ား

သႀကၤန္အခါ ေရာက္ၿပီဆုိလွ်င္ လူတုိ႔သည္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ ကိစၥအေတာ္မ်ားမ်ား ရပ္ဆုိင္းထားၾကသည္။ အခ်ဳိ႕လူမ်ားကလည္း အားလပ္ရက္အခြင့္သာတုန္း ကုသိုလ္ရေအာင္ ဆုိကာ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ၾကသည္။ ပဗၺဇိတဘာ၀ ဒုလႅဘ-ရဟန္းဘ၀ ရခဲသည္ျဖစ္၍ ႀကိဳးစားရယူၾကျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

ငမူးမ်ားကလည္း ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္တတ္ၾကပါေသးသည္။ ငမူး၏မိဘေဆြမ်ဳိးမ်ားက မိမိတုိ႔၏ တူ-သား ငမူးမ်ားး သႀကၤန္အတြင္း ေသာက္စားေပ်ာ္ပါးၿပီး ရန္ျဖစ္ၾကသည္မ်ဳိး၊ ကားတုိက္မႈျဖစ္သည္မ်ဳိး၊ ႐ုံးေရာက္ ဂတ္ေရာက္ျဖစ္သည္မ်ဳိး ႀကဳံရမည္ကုိ ေၾကာက္ၾကသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္ျဖစ္ေအာင္ အစြမ္းကုန္ တုိက္တြန္းၾကသည္။

ဒုလႅဘရဟန္း ဆုိသည္မွာ ဘာမွန္းမသိ။ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းေရာက္သြားလွ်င္ ေအးၿပီဟု သေဘာထားၾက သည္။ ဒုလႅဘရဟန္း ျပဳသည္ကေတာ့ ၀ိနည္းစည္းကမ္းနားလည္ေသာ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား၊ ရဟန္းေတာ္မ်ား ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ျပဳလုပ္ျခင္းျဖစ္၍ အျပစ္ကင္းႏုိင္ ပါသည္။ သုိ႔ေသာ္ ဒုလႅဘရဟန္းျဖစ္ၿပီးေနာက္ ဥပဇၥ်ာယ္ဆရာ၊ နိႆရည္းဆရာတုိ႔ႏွင့္ ကင္းကြာေနထုိင္မႈေၾကာင့္ အျပစ္မ်ားသင့္ေရာက္ၾကေပေတာ့သည္။

မိဘေဆြမ်ဳိးမ်ားသည္ မိမိတုိ႔၏တူသားမ်ား ၿငိမ္ၿငိမ္ေနေစရန္ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ခုိင္းေသာ္လည္း မိမိတုိ႔ ကုိယ္တုိင္ကမူ ၿငိမ္ၿငိမ္မေနႏုိင္ၾက။ တူသားမ်ားႏွင့္ ကင္းကင္းရွင္းရွင္း မေနႏုိင္ၾက။ အေအးလာပုိ႔သလုိလုိ၊ ဆြမ္းခဲဖြယ္ လာပုိ႔သလုိလုိျဖင့္ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းထဲမွာ သားေတြ၊ သမီးေတြ၊ ေဆြမ်ဳိးမိတ္သဂၤဟေတြ တ႐ုန္း႐ုန္း။
တခ်ဳိ႕ ဒုလႅဘ ရဟန္းမ်ားကလည္း `အိမ္က ဘာကပ္ခ်င္လုိ႔ပါ။ ညာကပ္ခ်င္လုိ႔ပါ` ဟု အေၾကာင္းျပကာ အရပ္ထဲမွာ သကၤန္းႀကီး ကုိး႐ိုးကားရား ေဆးလိပ္ႀကီး တကားကားျဖင့္ အလြန္အၾကည့္ရဆုိးလွသည္။

မနက္ဆြမ္းကုိ ဘာမွဖန္တီးမေပးေသာ ဆြမ္းခံမထြက္ရေသာ ေက်ာင္းမ်ားမွ ဒုလႅဘမ်ားမွာ လက္ဖက္ရည္ဆုိင္တြင္ ခါခ်ဥ္အုံ တုတ္ျဖင့္ထုိးထားသလုိ ႐ႈပ္ယွက္ခတ္ေနတတ္သည္။ တတ္ႏုိင္၍ သကၤန္း၀ယ္လာၿပီး၀တ္ေသာ ဒုလႅဘရဟန္းမ်ား၏ သကၤန္းက အသစ္မုိ႔ အေရာင္အဆင္း ပါေသးသည္။ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းက သကၤန္းငွား၍ ၀တ္ေသာ ဒုလႅဘရဟန္းမ်ားမွာ သကၤန္းက အေရာင္းအဆင္း မရွိ၊ လူက မြဲေျခာက္ေျခာက္၊ ကာယိေႁႏၵက ကုိး႐ိုးကုိးရား ၾကည္ၫုိဖြယ္ရာအသြင္ ေပ်ာက္ေနေတာ့သည္။
တခ်ဳိ႕ေက်ာင္းမ်ားသည္ သကၤန္းအေဟာင္းေတြစုထားသည္။ သႀကၤန္အတြင္း ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ၾကေသာအခါ ရဟန္းတစ္ပါးလွ်င္ ၀တၳဳေငြမည္ေရႊ႕မည္မွ် စသည္ျဖင့္ယူကာ သကၤန္းအေဟာင္းကုိ ၀တ္ေပးသည္။ ရဟန္း ၀တ္ခ်င္သူမ်ားကုိ ပါရမီျဖည့္ခ်ီးေျမႇာက္သလုိလုိ ျဖင့္ အႀကံအမ်ဳိးမ်ဳိးထုတ္ စီမံလ်က္ခါေတာ္မီ ေစ်းကြက္ဖြင့္ၾကသည္။

ဆြမ္းကြမ္းကိစၥလည္း စီမံေပးမႈ မရွိ၊ ပုတီးစိပ္ခုိင္းျခင္း၊ တရားထုိင္ခုိင္းျခင္း၊ တရားဓမၼ ေဟာေျပာျပသေပးျခင္း လည္းမရွိၾကေပ။ ညေန ဘုရား၀တ္ မတက္ရေသာေက်ာင္းပင္ ရွိတတ္ေသးသည္။
စည္းကမ္းတက် ေျပာဆုိထိန္းသိမ္းမႈမရွိေသာအခါ ဒုလႅဘရဟန္းမ်ားမွာ ေန႔ေရာညပါ ၿမိဳ႕ထဲရြာထဲ သြားလာေနၾကသည္။ ဒကာ ဒကာမ ၾကည္ၫိုေအာင္ မေနတတ္ မထုိင္တတ္ၾကေပ။ ဥပဇၥ်ာယ္ဆရာ၊ နိႆရည္း ဆရာအခ်ဳိ႕ကလည္း သြန္သင္ျပသမႈမရွိဘဲ ေၾကာင့္ၾကမဲ့ ေနေတာ္မူၾကသည္။

ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္သူအခ်ဳိ႕သည္ ကုသုိလ္လုိခ်င္၍ အလုပ္အားသခုိက္ ရဟန္း၀တ္ၾကသည္ ဆုိေသာ္လည္း အေျပာႏွင့္အလုပ္ မညီတတ္ၾကေပ။ အကုသုိလ္လာယူသလုိပင္ ျဖစ္ေနတတ္္ ၾကပါသည္။ ေက်ာင္းဘုန္းႀကီးက တရားထုိင္၊ ပုတီးစိပ္၊ တရားနာ စသည္ကုိ စီမံမေပးလွ်င္ပင္ မိမိတုိ႔အသိစိတ္ျဖင့္ ျပဳလုပ္သင့္ေပသည္။ သုိ႔ေသာ္ ထုိသုိ႔ကား မျပဳၾက။ ၀ုိင္းဖြဲ႕စကားေျပာၾကသည္။ အလုပ္ကိစၥအေၾကာင္း ေျပာၾက ဆုိၾက ေဆြးေႏြးၾက ႏွီးေႏွာတုိင္ ပင္ၾကသည္။ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး မိတ္ေဆြဖြဲ႕ၾကသည္။ ယခုမွပင္ သူငယ္ခ်င္းမ်ား၊ မိတ္ေဆြမ်ား စုံစုံညီညီ ဆုံၾကသည္ဟု သေဘာထားကာ ၾကည္ႏူးမဆုံးျဖစ္ၾကသည္။ စကားတေျပာေျပာ ေဟာက္သံ တေခါေခါျဖင့္ အခ်ိန္ကုန္သြားတတ္ၾကသည္။

သာသနာ့ေဘာင္သုိ႔ ၀င္ေရာက္ၿပီ ဆုိသည္ႏွင့္ မိမိတုိ႔၏ေဆြမ်ဳိး၊ မိဘ၊ မိတ္သဂၤဟတုိ႔သည္ သာသနာကုိ ေထာက္ပံ့လွဴဒါန္းၾကေသာ ဒကာ ဒကာမမ်ား ျဖစ္ကုန္ၾကသည္။ ဒကာ ဒကာမတုိ႔ လွဴဒါန္းၾကေသာ ဆြမ္းသကၤန္း စသည္ကုိ ပစၥေ၀ကၡဏာ မဆင္ျခင္ဘဲစားလွ်င္ အေေၾကြးယျူခင္းႏွင့္တူကုန္၏။ ဒုလႅဘရဟန္းအခ်ဳိ႕သည္ ပစၥေ၀ကၡဏာလည္း မဆင္ျခင္တတ္ၾကေပ။ ဆင္ျခင္တတ္ေအာင္လည္း ဆရာ သမားအခ်ဳိ႕က သင္မေပးၾက။ ``ခဏပဲ၀တ္တာပါ`` ဟု ခပ္ေပါ့ေပါ့ သေဘာထားလုိက္ ၾကသည္။

ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းအတြင္းရွိ ပစၥည္းပစၥယအားလုံးနီးပါးသည္ သံဃိကပစၥည္းမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ ထုိပစၥည္းမ်ားကုိ မဆင္မျခင္ သုံးမိပါက အျပစ္ရွိပါသည္။ ပစၥေ၀ကၡဏာ မဆင္ျခင္ဘဲ စားေသာက္ေနထုိင္ခဲ့ၾကေသာ ရဟန္းေတာ္မ်ား ဂိဇၥ်ကုတ္ေတာင္နံပါးတြင္ ၿပိတၱာျဖစ္ေန ၾကေၾကာင္း ဘုရားေဟာတရားေတာ္လည္း အထင္အရွား ရွိပါသည္။ ``သံဃာ့ပစၥည္း၊ အဆိပ္သီး၊ သုံးနည္းအလြန္ခက္`` ဆုိသလုိ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္ခုိက္ မေနတတ္ မထုိင္တတ္လွ်င္ အလြန္ အျပစ္ႀကီးလွပါသည္။

စာေရးသူ၏ မိတ္ေဆြဒကာတစ္ေယာက္က ေျပာဖူးသည္။ ``တပည့္ေတာ္က ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းက လုပ္စရာရွိတာ တတ္ႏုိင္သေလာက္ လုပ္ေပးခ်င္ပါတယ္၊ အစား အေသာက္ အသုံးအေဆာင္ဆုိရင္ ဘာမွ မစားခ်င္ မယူခ်င္ဘူး။ ျဖစ္ႏုိင္ရင္ ေရေတာင္ မေသာက္ခ်င္ပါဘူး။
ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းက ပစၥည္းဆုိတာ ရဟန္းသံဃာေတြေတာင္ အျပစ္မျဖစ္ေအာင္ ပစၥေ၀ကၡဏာ ဆင္ျခင္ၿပီး သုံးေဆာင္ရတာ၊ သံဃာ့ပစၥည္းဆုိတာ မသုံးတ္ရင္ အလြန္အျပစ္ ႀကီးလုိ႔ တပည့္ေတာ္တုိ႔က ေၾကာက္တယ္ဘုရား`` ဟု ေလွ်ာက္ထားဖူးသည္။
ေက်ာင္း၏ ေ၀ယ်ာ၀စၥ လုပ္ေပးသူ၊ သံဃာ့ေ၀ယ်ာ၀စၥ လုပ္ေပးသူမ်ားသည္ ေက်ာင္းကပစၥည္း ကုိ သုံးစြဲေကာင္းပါေၾကာင္း ရွင္းျပရပါသည္။

ဒုလႅရဟန္း၀တ္သည့္အခုိက္ ရဟန္းတရားကုိ ႀကိဳးစားအားမထုတ္ႏုိင္လွ်င္ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ျခင္းထက္ မ၀တ္ျခင္းကသာ ပုိေကာင္းသည္ဟု ဆုိခ်င္ပါသည္။
အမွန္တကယ္ ကုသုိလ္လုိခ်င္၍ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္သည္ဆုိပါလွ်င္ စည္းကမ္းတက် ေနထုိင္ရေသာ ေက်ာင္း၌၀တ္သင့္ပါသည္။
တခ်ဳိ႕ေသာသူမ်ားသည္ မည္ကဲ့သုိ႔ေသာ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ဳိးျဖင့္ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ၾကပါသနည္း ..။ စဥ္းစားဖြယ္ရွိပါသည္။

ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မစုိးရိမ္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး သက္ေတာ္ထင္ရွား ရွိစဥ္အခါက ျဖစ္ပါသည္။ ဆရာေတာ္ႀကီးထံ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္ခ်င္သည္ဟု လာေရာက္ေလွ်ာက္ထား သူမ်ားအား ဆရာေတာ္ႀကီးက -
``ဒုလႅဘရဟန္းဆုိတာ ၀ိနည္းစည္းကမ္းနားမလည္ၾကဘူး။ ခဏသာ၀တ္ျခင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ အျမန္သင္ဖုိ႔လဲ မလြယ္လွဘူး။ ဒုလႅဘရဟန္းဆုိတာ ဥပဇၥ်ာယ္ဆရာနဲ႔ကင္းၿပီး ေနလုိ႔မသင့္ ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္ခ်င္ရင္ ဘုန္းႀကီးမ်က္စိေအာက္မွာ ဘုန္းႀကီးနဲ႔အတူ ေနရမယ္။ ဘုန္းႀကီး အိပ္ရာထတဲ့အခ်ိန္ ထရမယ္။ ဘုန္းႀကီးခုိင္းတဲ့အတုိင္း ေနထုိင္ရမယ္။ အဲဒီလုိေနႏုိင္မယ္ဆုိရင္ ဒုလႅဘရဟန္းအတြက္ သကၤန္းပရိကၡရာ ဘုန္းႀကီးကုိယ္တုိင္ ဒကာခံၿပီး ၀တ္ေပးပါ့မယ္။ လာခဲ့ပါ`` ဟု မိန္႔ၾကားပါသည္။

ဆရာေတာ္ႀကီး၏ မိန္႔ၾကားခ်က္ကုိ ၾကားသိရေသာအခါ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ခ်င္သည္ ဆုိသူမ်ားမွာ ဆရာေတာ္ႀကီးထံသုိ႔ ေပၚမလာေတာ့ေပ။ တစ္ရာမွာ တစ္ေယာက္ပင္ မရွိသေလာက္ျဖစ္သြားပါသည္။
ထိုသူတုိ႔ကား မိမိတုိ႔အတြက္ သံသရာလမ္းေကာင္းကုိ အမွန္တကယ္ ၫႊန္ျပေပးေသာ ေက်ာင္းမ်ား၊ ဆရာေတာ္မ်ားထံ၌ မ၀တ္ရဲၾက၊ မ၀တ္ခ်င္ၾကေပ။ အမွန္အားျဖင့္ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္၍ ျမတ္စြာဘုရား၏ အဆုံးအမႏွင့္အညီ ေနမည္ဆုိပါက အလြန္အက်ဳိးမ်ား ေၾကာင္း ေတြ႕ရပါသည္။

၀ိပႆီျမတ္စြာဘုရားလက္ထက္ သတၱာဟပဗၺိဇိတေလာင္းသည္ ေဆြမ်ဳိးတုိ႔၏ ပ်က္စီးျခင္းစည္းစိတ္ ဥစၥာ၏ ပ်က္စီးျခင္းႏွင့္ ႀကဳံခဲ့ေလ၏။
ထုိပ်က္စီးမႈမ်ား ေျပေပ်ာက္ေစရန္ စိတ္ခ်မ္းသာေစရန္ ဒုလႅဘရဟန္း ၀တ္ခဲ့ပါသည္။ ျမတ္စြာဘုရားအဆုံးအမအတုိင္း ဒါနသီလ ဘာ၀နာအက်င့္မ်ားကုိ က်င့့္သုံးလ်က္ ဒုလႅဘရဟန္း ဘ၀၌ ခုႏွစ္ရက္ေမြ႕ေလွ်ာ္ခဲ့၏။

ထုိကုသုိလ္ေကာင္းမႈေၾကာင့္ ဤကမၻာမွျပန္၍ေရေသာ္ ၉၁-ကမၻာအတြင္း၌ အပါယ္ေလးဘုံသုိ႔ တစ္ခါမွ် မက်ေရာက္ခဲ့ေပ။ ဤကမၻာမွျပန္၍ေရေသာ္ ၆၇ ကမၻာေျမာက္၌ သုနိကၡမ (ေတာထြက္စၾကာမင္း)ဟု ထင္ရွားေသာ တစ္ကမၻာလုံးကုိ အစုိးရသည့္ စၾကာ၀ေတးမင္းႀကီး ၇-ႀကိမ္ျဖစ္ခဲ့ပါသည္။
ေဂါတမဘုရားလက္ထက္ ေရာက္ေသာအခါ ပဋိသမၻိဒါဥာဏ္ ၄-ပါး၊ ၀ိေမာကၡစ်ာန္ ၈-ပါ။၊ အဘိညာဥ္ ၆-ပါးတုိ႔ႏွင့္ ျပည့္စုံေသာ ရဟႏၲာျဖစ္လာရေလသည္။ ဤသည္ကား ၇-ရက္ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္၍ ရဟန္းတရားႏွင့္အညီ ေနထုိင္ခဲ့ေသာ သတၱာဟပဗၺဇိၨတ မထရ္၏ အက်ဳိးျဖစ္ပါသည္။ (အပါဒါန္-ပါ-ပအုပ္ ၂၇၃။)
ထုုိ႔ေၾကာင့္ ဒုလႅဘရဟန္း၀တ္ၾကသည့္အခုိက္ မိမိအတြက္ ကုသိုလ္မ်ဳိးေစ့ပြားေအာင္ ႀကိဳးစားႏုိင္ၾကဖုိ႔ ေကာင္းလွေပစြတကား။

အရွင္ဇဋိလ (နတ္ေမာက္)
သင္ၾကားေလ့လာဗုဒၶဘာသာ Page မွ