Property Tax အမျိုးအစားများ

 အိမ်မရောင်းဘဲ အခွန်ပေးရခြင်းရဲ့ နောက်ကွယ်.... သို့မဟုတ် Property Tax အမျိုးအစားများ

အိမ်တစ်လုံးဝယ်ပြီး ငွေအကုန်ချေလိုက်ပြီ။ အကြွေးလည်း မရှိတော့ဘူး။ ကိုယ်နေတဲ့အိမ်ဆိုတော့ ငှားခလည်း မရဘူး။  ငှားလဲ မစား တော့ ဝင်ငွေ မဝင်ဘူးဆိုပါတော့။ ဒါပေမယ့် နှစ်တိုင်း အခွန်လွှာ ရောက်လာတယ်။ မဖြစ်မနေ ပေးဆောင် နေရတယ်။  ဒီလိုအခြေအနေ ကလည်း တစ်ချို့ နိုင်ငံ တွေမှာ ရှိတတ် လေ့ရှိပါတယ်။ 

ဒီအခါမှာ “ငါ့အိမ်က ဝင်ငွေတောင် မရဘူး။ ဘာလို့ အခွန်ပေးနေရသေးတာလဲ” ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို အိမ်ရှင်တချို့ မေးကြပါတယ်။

ဒီမေးခွန်းကို ဖြေဖို့ အိမ်ကရတဲ့ဝင်ငွေနဲ့ အိမ်ကိုပိုင်ဆိုင်ထားခြင်းကို အရင်ခွဲကြည့်ရပါမယ်။ အိမ်ငှားခရလို့ ကောက်တဲ့အခွန်၊ အိမ်ရောင်းပြီး မြတ်လို့ကောက်တဲ့အခွန်၊ အိမ်ပိုင်ဆိုင်ထားလို့ ပုံမှန်ကောက်တဲ့အခွန်တို့ဟာ ကောက်ခံရတဲ့အကြောင်းရင်း မတူပါဘူး။

လတ်တလောမှာ ခေတ်စားနေတဲ့ Property Tax ဆိုတာကို မြန်မာ မှာ သဘောပေါက်ကြတာက အိမ်ရဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှုအပေါ် မှာသာ ကောက်တဲ့ အခွန်လို့ မြင်နေထင်နေကြပါတယ်။ အိမ်တစ်လုံးပိုင်ရင် အခွန်နှုန်း တစ်နှစ်ကို ဘယ်လောက်၊ နှစ်လုံးပိုင်ပြီ ဆိုရင် ဘယ်လောက်တိုးကောက်မယ်၊ သုံးလုံး ဆိုရင် ဘယ်လောက်ဖြစ်သွားမယ် စသဖြင့်ပါပဲ ။ ဒါက အိမ်ပိုင်ဆိုင်မှု တွေကို လျော့ချ ပြီး အိမ်ခြံမြေ ဈေး ကို ကျစေ လိမ့်မယ်လို့လဲ မြင်ကြတာကိုတွေ့ရပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီ တစ်မျိုးထဲက Property Tax မဟုတ် ပါဘူး။ Property Tax.  ဆိုတာ အထက်က ပြောသလို အိမ်ငှားခ ရလို့ ကောက်တဲ့ အခွန်၊ အိမ်ရောင်းဝယ် လို့ မြတ် လို့ ကောက်တဲ့ အခွန်၊ အိမ်ပိုင်ဆိုင်ထားလို့ ပုံမှန်ကောက်တဲ့ အခွန် လို့ အဓိက ခွဲခြားနိုင်ပြီး ဝယ်လိုက်လို့ အမည်ပေါက်ပြောင်း အခွန်ဆောင်ရတာ၊ စာချုပ်စာတမ်း တံဆိပ်ခေါင်းခွန် စတဲ့ အမျိုးအစားတွေ အများအပြား ရှိနေပါတယ်။ 

ကျွန်တော်တို့ ပြောနေတဲ့ Property Tax ဆိုတာ အများအားဖြင့် မြေနဲ့အဆောက်အအုံကို ပိုင်ဆိုင်ခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်းအပေါ် ပုံမှန်စည်းကြပ်တဲ့ ပစ္စည်းခွန်ပါ။ ဒါပေမယ့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံမှာ Property Tax လို့ ခေါ်ထားတဲ့အရာဟာ အခြားနိုင်ငံက အမည်တူအခွန်နဲ့ တစ်ထပ်တည်း မကျနိုင်ပါဘူး။

ဒါကြောင့် နိုင်ငံတကာဇယားတစ်ခုမှာ “ရှိ”၊ “မရှိ” ဆိုတဲ့ စကားနှစ်လုံးကိုပဲ ကြည့်ပြီး ဆုံးဖြတ်လိုက်ရင် စနစ်ရဲ့ အရေးကြီးတဲ့အပိုင်းကို လွတ်သွားနိုင်ပါတယ်။

## အခွန်နှုန်းကို မကြည့်ခင် အခွန်တွက်တဲ့အခြေခံကို ကြည့်ပါ

စိတ်ကူးနမူနာတစ်ခု တွက်ကြည့်ရအောင်။ အိမ်တစ်လုံးရဲ့ အခွန်တွက်ဖို့ သတ်မှတ်တန်ဖိုးက ကျပ်သိန်း ၁၀၀၀၊ နှစ်စဉ်နှုန်းက ၀ ဒသမ ၅ ရာခိုင်နှုန်းဆိုရင် တစ်နှစ် ကျပ်သိန်း ၅ ကျပါမယ်။

နောက်စနစ်တစ်ခုမှာ အဲဒီအိမ်ရဲ့ ခန့်မှန်းနှစ်စဉ်ငှားရမ်းတန်ဖိုးက ကျပ်သိန်း ၆၀၊ အခွန်နှုန်းက ၅ ရာခိုင်နှုန်းဆိုရင် တစ်နှစ် ကျပ်သိန်း ၃ ကျပါတယ်။

နှုန်းကိုပဲ ကြည့်ရင် ဒုတိယစနစ်က ဆယ်ဆမြင့်နေတယ်။ တကယ်ပေးရတဲ့ငွေကတော့ ပထမစနစ်ထက် နည်းနေပါတယ်။ ဒီနှုန်းနဲ့တန်ဖိုးတွေဟာ တွက်ပုံရှင်းပြဖို့ ယူထားတဲ့ နမူနာတွေပါ။

အခွန်နှုန်း ဘယ်လောက်လဲဆိုတာနဲ့အတူ “ဘယ်တန်ဖိုးအပေါ် မြှောက်တာလဲ” ဆိုတာ မေးရတဲ့အကြောင်းရင်းက ဒီလိုပါပဲ။

## စင်ကာပူနဲ့ ဂျပန်မှာ ဘယ်လိုကွာသလဲ

စင်ကာပူမှာ Property Tax ကို အိမ်ရောင်းဈေးအပေါ် တိုက်ရိုက်တွက်တာထက် Annual Value လို့ခေါ်တဲ့ ခန့်မှန်းနှစ်စဉ်ငှားရမ်းတန်ဖိုးကို အခြေခံပါတယ်။ အိမ်ရှင်ကိုယ်တိုင်နေတဲ့အိမ်နဲ့ ကိုယ်တိုင်မနေတဲ့အိမ်မှာ နှုန်းထားကွာပါတယ်။

IRAS ရဲ့ တရားဝင်နမူနာအရ ကိုယ်တိုင်နေထိုင်တဲ့အိမ်ရဲ့ Annual Value ဟာ စင်ကာပူဒေါ်လာ ၃၆၀၀၀ ဆိုရင် ၂၀၂၅ ဇန်နဝါရီ ၁ ရက်မှစတဲ့ နှုန်းထားအရ ပထမ ၁၂၀၀၀ ကို သုညရာခိုင်နှုန်း၊ ကျန် ၂၄၀၀၀ ကို ၄ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ တွက်ပါတယ်။ ပေးရတဲ့အခွန်က ဒေါ်လာ ၉၆၀ ဖြစ်ပါတယ်။ အိမ်ရောင်းဈေးရဲ့ ၄ ရာခိုင်နှုန်းကို ကောက်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ [IRAS အခွန်နှုန်းနှင့် နမူနာတွက်ချက်မှု](https://www.iras.gov.sg/quick-links/tax-rates/property-tax-rates)

ဂျပန်မှာတော့ Fixed Assets Tax ရှိပါတယ်။ နာဂိုယာမြို့ရဲ့ ၂၀၂၅ လမ်းညွှန်မှာ ဒီအခွန်နှုန်းကို ၁ ဒသမ ၄ ရာခိုင်နှုန်းလို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ သတ်မှတ်မြို့ပြစီမံကိန်းဧရိယာက မြေနဲ့အိမ်တွေမှာ City Planning Tax ၀ ဒသမ ၃ ရာခိုင်နှုန်းလည်း သက်ဆိုင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခွန်တွက်ဖို့သတ်မှတ်တန်ဖိုး၊ လူနေမြေအတွက် သက်သာခွင့်တို့ကိုပါ ထည့်ကြည့်ရပါတယ်။ အိမ်ကြော်ငြာဈေးကို ယူပြီး နှုန်းနှစ်ခု ပေါင်းမြှောက်လိုက်ရုံနဲ့ မပြီးပါဘူး။ [နာဂိုယာမြို့ တရားဝင်အခွန်လမ်းညွှန်](https://www.city.nagoya.jp/_res/projects/default_project/_page_/001/042/197/guide2025.pdf)

## တောင်ကိုရီးယားနဲ့ ထိုင်ဝမ်က ပိုင်ဆိုင်မှုပုံစံကိုပါ ကြည့်တယ်

တောင်ကိုရီးယားမှာ ဒေသန္တရပစ္စည်းခွန်အပြင် သတ်မှတ်တန်ဖိုးကန့်သတ်ချက်ကို ကျော်တဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှုတွေမှာ Comprehensive Real Estate Holding Tax ဆိုတဲ့ အခွန်လည်း ရှိပါတယ်။ အိမ်တစ်လုံးချင်းကိုသာ ကြည့်တာမျိုးထက် နိုင်ငံတစ်ဝန်း ပိုင်ဆိုင်ထားတဲ့ သက်ဆိုင်ရာအိမ်ခြံမြေတန်ဖိုးကို စုကြည့်တဲ့ သဘောပါ။ ကိုယ်ပိုင်နေစရာတစ်အိမ်နဲ့ အိမ်များစွာကိုင်ထားခြင်းတို့အတွက် စည်းမျဉ်းနဲ့ သက်သာခွင့်ကွာနိုင်ပါတယ်။ [တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသားအခွန်ဌာန](https://j.nts.go.kr/nts/cm/cntnts/cntntsView.do?cntntsId=7739&mi=2357)

ထိုင်ဝမ်မှာ မြေတန်ဖိုးခွန်နဲ့ အိမ်ခွန်ကို ခွဲထားပါတယ်။ အိမ်ခွန်ဘက်မှာလည်း ကိုယ်တိုင်နေတဲ့အိမ်နဲ့ ကိုယ်တိုင်မနေတဲ့အိမ်ကို တူတူမတွက်ပါဘူး။ ၂၀၂၄ ဇူလိုင် ၁ ရက်မှာ အသက်ဝင်ခဲ့တဲ့ House Tax 2.0 ပြုပြင်မှုအရ ကိုယ်တိုင်မနေတဲ့ လူနေအိမ်တွေရဲ့ ဥပဒေသတ်မှတ်နှုန်းအကွာအဝေးကို ၂ မှ ၄ ဒသမ ၈ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပြောင်းထားပါတယ်။ သတ်မှတ်ချက်ပြည့်မီတဲ့ မိသားစုတစ်စုရဲ့ တစ်ခုတည်းသော ကိုယ်တိုင်နေထိုင်ရာအိမ်အတွက်တော့ ၁ ရာခိုင်နှုန်းနှုန်းထား ရနိုင်ပါတယ်။ ဒါဟာ အိမ်အားလုံးကို အရောင်းဈေးရဲ့ ၄ ဒသမ ၈ ရာခိုင်နှုန်း ကောက်တာလို့ မဆိုလိုပါဘူး။ [ထိုင်ဝမ် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန](https://www.mof.gov.tw/Eng/singlehtml/8c36eef876024991ab67442a61508f19?cntId=872fcdd9357a40a9954ebb9e277c614f)

ဒီစနစ်နှစ်ခုက ပြတဲ့ မေးခွန်းဟာ စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းပါတယ်။ အိမ်တစ်လုံးမှာ ကိုယ်တိုင်နေသူနဲ့ အိမ်အများကြီးကိုင်ထားသူကို ဘယ်လောက်အထိ တူတူဆက်ဆံသင့်သလဲဆိုတာပါ။

## တရုတ်မှာ မရှိဘူးလို့ အလွယ်ပြောလို့မရဘူး

တရုတ်မှာ အကန့်အသတ်နဲ့ ကောက်ခံ တတ်ပြီး မြို့အချို့မှာ ရှိကာ တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာ ကောက်ခံခြင်း တော့မတွေ့ရသေးပါဘူး။ ဒါပေမယ့် တရုတ်မှာ အိမ်ခြံမြေဆိုင်ရာအခွန် မရှိတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ပုံမှန်စည်းမျဉ်းအရ တစ်ဦးချင်းပိုင်ဆိုင်တဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းမသုံးသောအိမ်ခြံမြေကို ပစ္စည်းခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးထားတဲ့ အပိုင်းရှိပါတယ်။ [တရုတ်အခွန်ဌာန၏ ရှင်းလင်းချက်](https://shanxi.chinatax.gov.cn/zcfg/detail/sx-11400-3815-1696313)

ဒါပေမယ့် ရှန်ဟိုင်းလို နေရာမှာ အိမ်အချို့အတွက် သီးခြားစမ်းသပ်ကောက်ခံမှု ရှိပါတယ်။ ရှန်ဟိုင်းအခွန်ဌာနရဲ့ ၂၀၂၆ ရှင်းလင်းချက်မှာ ဒေသခံမိသားစုတွေ အသစ်ဝယ်တဲ့ ဒုတိယအိမ်နဲ့အထက်၊ ဒေသခံမဟုတ်သူတွေ အသစ်ဝယ်တဲ့အိမ်တို့အတွက် သတ်မှတ်ချက်အရ အခွန်သက်ဆိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ ကင်းလွတ်မှုနဲ့ အသေးစိတ်သတ်မှတ်ချက်တွေကို ထပ်စစ်ရပါတယ်။ [ရှန်ဟိုင်း အခွန်ဌာန](https://shanghai.chinatax.gov.cn/tax/xwdt/ztzl/grsx/fwjy/grfclsx/202411/t474229.html)

“တရုတ်မှာ အခွန်မရှိဘူး” ဆိုတာထက် “ဘယ်ပစ္စည်း၊ ဘယ်အသုံးပြုမှုနဲ့ ဘယ်မြို့အတွက်လဲ” လို့ မေးခြင်းက ပိုမှန်ပါတယ်။

## ဟောင်ကောင်မှာ ဆိုရင် 

 ဟောင်ကောင်မှာ Property Tax ဆိုတဲ့အမည်နဲ့ အခွန်ရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီအခွန်က ငှားရမ်းဝင်ငွေကို အခြေခံပါတယ်။

ဟောင်ကောင် IRD ရဲ့ ရှင်းလင်းချက်အရ ၂၀၂၆/၂၇ အပါအဝင် ဖော်ပြထားတဲ့ အခွန်နှစ်တွေအတွက် အသားတင်စည်းကြပ်တန်ဖိုးအပေါ် ၁၅ ရာခိုင်နှုန်း ကောက်ပါတယ်။ ရရှိငှားခထဲက သက်ဆိုင်ရာနုတ်ပယ်ခွင့်တွေ၊ ပိုင်ရှင်ပေးထားတဲ့ Rates နဲ့ သတ်မှတ်ပြုပြင်စရိတ်သက်သာခွင့်တို့ကို တွက်ပြီးမှ အခွန်ကျသင့်ငွေ ရပါတယ်။ [ဟောင်ကောင် IRD](https://www.ird.gov.hk/eng/tax/bir57se_notes.htm)

တစ်ဖက်မှာ Rates နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ Government Rent စနစ်တွေလည်း ရှိပါတယ်။ ဒီနေရာက Rateable Value ဆိုတာ ခန့်မှန်းနှစ်စဉ်ငှားရမ်းတန်ဖိုးပါ။ အဲဒီစနစ်တွေကို ငှားရမ်းဝင်ငွေအပေါ် ကောက်တဲ့ Property Tax နဲ့ သီးခြားခွဲကြည့်ရပါတယ်။ [ဟောင်ကောင် ရာပြတ်ဌာန](https://www.rvd.gov.hk/doc/en/ratesandrent.pdf)

## ထိုင်း မလေးရှားနဲ့ အင်ဒိုနီးရှား

ထိုင်းမှာ ၂၀၂၀ မှ စတင်အသုံးပြုတဲ့ Land and Building Tax စနစ်က မြေနဲ့အဆောက်အအုံကို လက်တွေ့အသုံးပြုပုံအလိုက် ခွဲကြည့်ပါတယ်။ စိုက်ပျိုးရေး၊ လူနေအိမ်၊ အခြားအသုံးပြုမှုနဲ့ လွတ်ထားမှုတို့ကို တူညီတဲ့အုပ်စုအဖြစ် မတွက်ပါဘူး။ ကိုယ်တိုင်နေတဲ့ အိမ်တစ်လုံးနဲ့ အသုံးမချဘဲထားတဲ့မြေဟာ အခွန်သဘောတရားအရ ကွာနေပါတယ်။ [ထိုင်းဒေသန္တရအခွန် ရှင်းလင်းစာစောင်](https://www.sakaeocity.go.th/finance/fileupload/419007042563.pdf)

မလေးရှားမှာ Assessment Tax နဲ့ Quit Rent ကို ခွဲသိဖို့ လိုပါတယ်။ Assessment Tax က ဒေသန္တရအာဏာပိုင်က စည်းကြပ်တဲ့ ပစ္စည်းဆိုင်ရာအခွန်ဖြစ်ပြီး Quit Rent က ပြည်နယ်အဆင့် မြေခွန်ဆိုင်ရာပေးဆောင်မှုပါ။ ဒါကြောင့် နှစ်ခုလုံးကို “စည်ပင်ကောက်တဲ့ အခွန်တစ်မျိုး” လို့ မရောသင့်ပါဘူး။ [ပီနန်မြို့တော် ပစ္စည်းစည်းကြပ်မှု](https://www.mbpp.gov.my/en/services/perkhidmatan-utama/penilaian-harta), [မလေးရှားအစိုးရ Quit Rent ဝန်ဆောင်မှု](https://www.malaysia.gov.my/en/digital-services/kelantan-quit-rent-payment)

အင်ဒိုနီးရှားမှာ PBB လို့ခေါ်တဲ့ မြေနဲ့အဆောက်အအုံခွန် ရှိပါတယ်။ ကျေးလက်နဲ့မြို့ပြဆိုင်ရာ PBB-P2 ကို ဒေသန္တရအစိုးရက စီမံကောက်ခံပြီး စိုက်ခင်း၊ သစ်တောနဲ့ သတ္တုတူးဖော်ရေးလို သီးခြားကဏ္ဍအချို့ကိုတော့ ဗဟိုအဆင့်က စီမံပါတယ်။ ဒီမှာလည်း “တစ်နိုင်ငံလုံး တစ်ဌာနတည်းက အိမ်တိုင်းကို တူတူကောက်တယ်” ဆိုတဲ့ပုံ မဟုတ်ပါဘူး။ [အင်ဒိုနီးရှား အခွန်ဌာန](https://www.pajak.go.id/index.php/id/artikel/pajak-bumi-dan-bangunan-siapakah-yang-mengelola)

## Property Tax ရဲ့ ကောင်းကျိုးက ဘယ်မှာရှိသလဲ

ကျွန်တော်တို့ အိမ်တစ်လုံးဝယ်တဲ့အခါ အိမ်ရှေ့လမ်းကိုပါ ဝယ်လို့ရသလား။ ရေမြောင်းကို ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ပြင်လို့ရသလား။ လမ်းမီးနဲ့ အမှိုက်သိမ်းစနစ်ကို အိမ်တစ်အိမ်တည်းက အပြည့်အဝလုပ်လို့ရသလား။

ဒီဝန်ဆောင်မှုတွေဟာ အများနဲ့ဆိုင်ပါတယ်။ စနစ်တကျကောက်ခံပြီး တကယ်ပြန်သုံးနိုင်တဲ့ ပစ္စည်းခွန်က ဒေသဝန်ဆောင်မှုအတွက် ပုံမှန်ဘဏ္ဍာငွေ ရစေနိုင်ပါတယ်။ လမ်းနဲ့ပတ်ဝန်းကျင် ကောင်းလာရင် နေထိုင်မှုအကျိုးရပြီး အိမ်ခြံမြေရဲ့ အသုံးဝင်မှုလည်း တိုးနိုင်ပါတယ်။ ဒါဆိုရင် အဲဒီနေရာဒေသ က အိမ်ခြံမြေ ဈေးကလဲ တက်လာတော့တာပါပဲ။ ဒါဆိုရင် ဒီအိမ်ခြံမြေကို ဘဏ်ချေးငွေယူတာမျိုး လုပ်ပြီး ဒေသ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေ ပိုပြီး ကြီးထွား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာနိုင်ပြန်ပါတယ်။ 

နောက်ကောင်းကျိုးက မြေဟာ နေရာရွှေ့မရခြင်းပါ။ စာရင်းနဲ့ တန်ဖိုးသတ်မှတ်မှု ကောင်းရင် အခွန်အခြေခံကို သိရှိဖို့ အထောက်အကူဖြစ်ပါတယ်။ အစိုးရ နဲ့ စည်ပင်သာယာအတွက်က အရောင်းအဝယ်ရှိမှ ဝင်ငွေရတဲ့ လွှဲပြောင်းအခွန်ထက် ပုံမှန်ပစ္စည်းခွန်က ဘဏ္ဍာငွေကို ပိုတည်ငြိမ်စေနိုင်ပါတယ်။  

 ပိုပြီး ဒေသအတွက် လုပ်ဆောင်စရာတွေကို အစီအစဉ် ပိုမိုချမျတ် ဆောင်ရွက်နိုင်စေပါတယ်။ [OECD ပစ္စည်းခွန်ဆိုင်ရာ သုံးသပ်ချက်](https://www.oecd.org/en/publications/housing-taxation-in-oecd-countries_03dfe007-en/full-report/component-6.html)

ဒါကြောင့် လွှဲပြောင်းရောင်းချမှ ရတဲ့ အခွန်ထက် နှစ်စဉ် ပုံသေ ရရှိနေတဲ့ အခွန် က ဒေသတိုးတက်ရေး ကိုပိုအထောက်အကူ ပြု နိုင်ပြန်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အသုံးမချ ၊ လူမနေ ပဲ အလွတ်ဖြစ်နေတဲ့ မြေ တွေကို လဲ အသုံး ချ လာ အောင် တွန်းအားပေးနိုင်ပါတယ်။ 

ဒါပေမယ့် အခွန်ရှိတာနဲ့ အိမ်ဈေးကျမယ်၊ ပူဖောင်းပျောက်မယ်လို့ အာမခံလို့ မရပါဘူး။ နေစရာလိုအပ်ချက်၊ ဆောက်လုပ်စရိတ်၊ ချေးငွေနဲ့ အိမ်အသစ်ရရှိမှုတို့ကလည်း သက်ရောက်နေပါတယ်။

## ဆိုးကျိုးကို မမြင်ဘဲ နှုန်းတိုးလို့မရဘူး

တစ်ခု နားလည် ဖို့ လိုတာကတော့  အိမ်ပိုင်ဆိုင်မှု ရှိနေပြီး အိမ်တန်ဖိုးတစ်ခု ရှိနေ သူတိုင်း ငွေလက်ထဲရှိသူ မဟုတ်ပါဘူး။

မိဘအမွေအိမ်မှာနေတဲ့ အငြိမ်းစားတစ်ယောက်ကို စဉ်းစားကြည့်ပါ။ အိမ်တည်နေရာကောင်းလာလို့ တန်ဖိုးတက်သွားတယ်။ သူ့လစဉ်ဝင်ငွေကတော့ မတက်ဘူး။ အိမ်ခြံမြေဈေး တက်၊ ရာဖြတ်ဈေး တက်လာလို့ အခွန်တန်ဖိုးပြန်ဖြတ်ပြီး ပေးရငွေ ရုတ်တရက်တက်လာရင် အိမ်ဈေးတက်တာကိုတောင် သူက စိတ်ပူနေရနိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ဝင်ငွေနည်းသူသက်သာခွင့်၊ အရစ်ကျနဲ့ သတ်မှတ်ချက်ရှိတဲ့ နောက်မှပေးဆောင်ခွင့်တို့ကို စဉ်းစားရပါတယ်။ ငွေကြေးအခြေအနေမကြည့်ဘဲ ပစ္စည်းတန်ဖိုးကိုပဲ ကြည့်ရင် မမျှတမှု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

တန်ဖိုးသတ်မှတ်မှု မမှန်တာကလည်း ပြဿနာကြီးပါ။ လမ်းတစ်လမ်းတည်းက အခြေအနေတူတဲ့အိမ်နှစ်လုံးကို မတူညီစွာတွက်ထားရင် အခွန်ထမ်းက ကျေနပ်မှာ မဟုတ်ပြန်ပါဘူး။ တန်ဖိုးဟောင်းကို မပြင်ဘဲထားရင်လည်း ဈေးကွက်ပြောင်းလဲမှုနဲ့ အခွန်ဝန်ထုပ် မကိုက်တော့ပါဘူး။ သတ်မှတ်ပုံပွင့်လင်းဖို့နဲ့ ပြန်လည်စိစစ်တောင်းခံနိုင်ဖို့ လိုပါတယ်။

အိမ်ရှင်က အခွန်တိုးလာလို့ ငှားခတင်ချင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခွန်အားလုံးကို အငှားသမားဆီ လွှဲပေးနိုင်မယ်လို့ မသေချာပါဘူး။ အခြားအိမ်ရွေးချယ်စရာနဲ့ ငှားနိုင်အားတို့က သက်ရောက်ပါတယ်။ အခွန်တိုးရင် ငှားခအမြဲတိုးမယ်လို့လည်း မပြောနိုင်သလို အငှားသမားအပေါ် လုံးဝမထိဘူးလို့လည်း မယူဆသင့်ပါဘူး။

အရေးအကြီးဆုံးတစ်ခုက ကောက်ခံရငွေကို ဘယ်လိုသုံးသလဲဆိုတာပါ။ အခွန်လွှာက ပုံမှန်ရောက်ပြီး လမ်းပေါက်တွေ၊ ပိတ်နေတဲ့ရေမြောင်းတွေကတော့ ပုံမှန်ကျန်နေတယ်ဆိုရင် ပြည်သူက အခွန်ရဲ့အကျိုးကို မမြင်တော့ပါဘူး။ ပေးရတဲ့ငွေနဲ့ ရရှိတဲ့ဝန်ဆောင်မှုကြားက ဆက်နွှယ်မှုကို ရှင်းပြနိုင်ဖို့ လိုပါတယ်။

## မြန်မာအတွက် ယူသင့်တဲ့သင်ခန်းစာ

မြန်မာမှာလည်း စည်ပင်ပစ္စည်းခွန် ရှိပြီးသားပါ။ ရန်ကုန်မှာ အိမ်ခွန်၊ မြူနီစပယ်ခွန်၊ ကွာတာကြေးလို့ သိကြတဲ့အခွန်ဟာ ငှားရမ်းဝင်ငွေခွန်နဲ့ သီးခြားဖြစ်ပါတယ်။ YCDC ကလည်း ရာပြတ်တန်ဖိုးဟာ အရောင်းကာလတန်ဖိုးကို ဖြတ်တာမျိုး မဟုတ်ကြောင်း ရှင်းပြထားပါတယ်။ [YCDC ပစ္စည်းခွန်ရှင်းလင်းချက်](https://www.ycdc.gov.mm/frontend_service/4)

နိုင်ငံတကာစနစ်ကို ယူကြည့်တဲ့အခါ ဘယ်နိုင်ငံက ဘယ်နှုန်းသုံးသလဲဆိုတာကိုပဲ မကူးသင့်ပါဘူး။ သူတို့မှာ ပိုင်ဆိုင်မှုစာရင်း ဘယ်လောက်မှန်သလဲ၊ တန်ဖိုးဘယ်လိုဖြတ်သလဲ၊ ဘယ်သူ့ကို သက်သာခွင့်ပေးသလဲ၊ အခွန်ငွေဘယ်မှာသုံးသလဲဆိုတာကိုပါ လေ့လာရပါတယ်။

အိမ်တစ်လုံးရဲ့တန်ဖိုးနဲ့ အိမ်ရှင်တစ်ယောက်ရဲ့ ပေးဆောင်နိုင်အားကို တွဲကြည့်နိုင်တဲ့ စနစ်ဖြစ်ဖို့ လိုပါတယ်။ တန်ဖိုးသတ်မှတ်ပုံကို နားလည်နိုင်ပြီး မမှန်ရင် ပြန်မေးနိုင်ဖို့လည်း လိုပါတယ်။

ကျွန်တော်တို့ အခွန်လွှာတစ်စောင်ကို ကြည့်တဲ့အခါ မေးသင့်တဲ့ မေးခွန်းက ရိုးပါတယ်။

“ဒီငွေကို ဘာအပေါ်တွက်ထားသလဲ။ ဘာအတွက်ကောက်သလဲ။ ကောက်ထားတဲ့ငွေက ဘယ်လိုအကျိုးအဖြစ် ပြန်ရောက်လာသလဲ။”

အဲဒီမေးခွန်းတွေကို ရှင်းရှင်းဖြေနိုင်မှ Property Tax ဟာ အိမ်ပိုင်ရှင်အတွက် မဖြစ်မနေပေးရတဲ့ စရိတ်တစ်ခုထက် ပိုပြီး မြို့ရဲ့လိုအပ်ချက်နဲ့ ချိတ်ဆက်ထားတဲ့ အခွန်တစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ပါလိမ့်မယ်။

ဒါကြောင့် Property Tax ဆိုတာ အိမ်ပိုင်ဆိုင်မှုများလေ ပိုကောက်လေ လို့ ပုံသေလဲ သတ်မှတ် ရမှာ မဟုတ်သလို Property Tax ပြဌာန်းလို့ အိမ်ခြံမြေဈေးကျမယ် လို့လဲမယူဆနိုင်ပါဘူး။ ဒါ့အပြင်  Property Tax ဆိုတာ ကြောက်စရာကြီး လို့ ယူဆ ရမှာလဲ မဟုတ်ပဲ သူ့ရဲ့ ကောင်းကျိုးတွေ နဲ့  ဒေသ ဖွံ့ ဖြိုးမှုအပေါ်ချိတ်ဆက် မှုတွေ ကိုပါ နားလည် သိရှိဖို့ လိုအပ်တာပါပဲ။ 

လုံလောက်တဲ့ အသိပညာဟာ ပြင်းထန်တဲ့ အခက်အခဲတွေ ကိုလွယ်ကူ စွာ ကျော် ဖြတ် စေနိုင်ပါတယ်။ 

Kaung Hein Soe - Strategic

(Serial Investor)