ေမတၲာစြမ္းမွ ျငိမ္းခ်မ္းရ (ဖ်ာပံု ေမာင္ေဆြယဥ္)

- ငါ့မ်က္လံုးအစံု မမႈန္သမွ်
ေလာကကို ေကာင္းျမင္သိ ၾကည့္ရမယ္ပ။

- ငါ့ပါးစပ္ပြင့္ေနသမွ်
ေလာကကိုေကာင္းျမင္သေဘာ ေျပာရမယ္ပ။

- ငါ့ေျခလက္သန္မာေနသမွ်
ေလာကကိုေကာင္းျမင္လမ္း၊ ေလွ်ာက္လွမ္းေစမယ္ပ။

- ငါ့ခႏၶာကိုယ္ သက္စိုေနသမွ်
ေမတၲာခ်ိဳ တရားဓမၼနဲ႕
ေလာကကိုေကာင္းက်ိဳးဖဲ့ ထမ္းရြက္ရမယ္ပ။

- အဓိက စိတ္ဓာတ္ဟာ
ျဖဴစင္စြာ ၾကည္လင္မွ။
သူျပံဳးလည္း ကိုယ္ျပံဳးျပ
သူမုန္းလည္း ကိုယ္ျပံဳးျပ
သူဆိုးလည္း ကိုယ္ျပံဳးျပ
သူျငိဳလည္း ကိုယ္ျပံဳးျပ
သူညစ္လည္း ကိုယ္ျပံဳးျပ
ကိုယ္ေကာင္းလွ်င္ ေခါင္းမေရြ႕ပါဘူး။
ေမတၲာသာ ကမၻာလႊမ္း
ျငိမ္းခ်မ္းေစမယ္ပ။

(အလင္းသစ္၊ အမွတ္ ၅၊ မတ္လ၊ ၂၀၁၀)

Chanel No.5

ရွနယ္လ္ ေရေမႊး နံပါတ္၅

ေရေမႊးကမၻာမွာ ရွနယ္လ္ေရေမႊးကို မသိသူမရွိေအာင္ ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကားလူၾကိဳက္မ်ားတာပါ။ Chanel No.5 ကိုစတင္ထုတ္လုပ္သူ Gabrielle 'CoCo' Chanel ဆိုတဲ့အမ်ိဳးသမီးကေတာ့ ဆံပင္ကုပ္၀ဲနဲ႕ ေယာက္်ားတစ္ေယာက္လို ေနသူျဖစ္တယ္။ ကမၻာ႔ေရေမႊးေစ်းကြက္ မွာ ႏွစ္ေပါင္း ၈၀ေက်ာ္တဲ့အထိ အေရာင္းရဆံုးေနရာမွာ ယူထားခဲ့တယ္။ ေရေမႊးေစ်းကြက္ဟာ ဆိုရင္လည္း တစ္ကမၻာလံုးမွာ ေဒၚလာ ၁၅သန္းဖိုးေလာက္ ေရာင္းရတဲ့အေန အထားရွိတာပါ။ ဒါေပမဲ့ စိတ္မေကာင္းစရာက စိတ္ကူးဥာဏ္ျမင့္မား ထက္ျမက္တယ္ဆိုတဲ့ CoCo ဟာမူပိုင္ခြင့္ရဲ႕ ၁၀%ကိုပဲ ရရွိခဲ့ပါတယ္။

CoCoဟာ ပဲရစ္မွာ သူမရဲ႕အမ်ိဳးသမီးဦးထုပ္လုပ္ငန္းဖြင့္ျပီး ၁၁ႏွစ္အၾကာ ၁၉၂၁မခုႏွစ္မွာ CoCo Chanel ေရေမႊးအမည္နဲ႕ ပထမဆံုး ေရေမႊးေရာင္းသူ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ သူမဟာ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံမွာ အနံ႕ခံ အေကာင္းဆံုးလူျဖစ္တဲ့ Ernest Beaux နဲ႕တြဲျပီး အလုပ္လုပ္ခဲ့တယ္။ Beaux က ေရေမႊးအန႔ံေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး ေရာစပ္ျပီး နံပါတ္စဥ္ေတြတပ္ နမူနာေပးခဲ့ရာမွာ CoCoက နံပါတ္၅အနံ႕ေရေမႊးကို ေရြးခဲ့တဲ့အတြက္ Chanel No.5 ေရေမႊးဆိုျပီး နာမည္ေပးခဲ့တာပါ။ အဲဒီအခ်ိန္အခါတုန္းက ေဖာ္စပ္ထားတဲ့ ေရေမႊးေတြဟာ ပန္းရနံ႕တစ္မ်ိဳးခ်င္းရဲ႕ အနံ႕နဲ႕ သာ ထုတ္လုပ္ၾကတာျဖစ္ေပမယ့္ Chanel No.5 ကေတာ့ စပယ္ပန္း ႏွင္းဆီပန္းအနံ႕ေတြနဲ႕ ေရာစပ္ထားတာေၾကာင့္ ခါတိုင္းအနံ႕ေတြ ထက္ ထူးျခားေနတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေရေမႊးကို CoCoက သူ႕ ဦးထုပ္အေရာင္းဆိုင္ကို လာတဲ့ လူကံုထံ ဧည့္သည္ေတြကို စမ္းသပ္ခိုင္း၊ လက္ေဆာင္ေပးနဲ႕ အဲဒီမွာတင္ လူကံုထံအသိုင္းအ၀ိုင္းၾကား မွာ နာမည္ရသြားခဲ့တယ္။

ေနာက္ပိုင္း Galeries Lafayette ကုန္တိုက္ပိုင္ရွင္ Theophile Bader ရဲ႕ အကူအညီနဲ႕ Chanel No.5 ေရေမႊးသက္၀င္လႈပ္ရွားလာခဲ့ တယ္။ ဘာျဖစ္လို႕ လဲဆိုေတာ့ Bader ကေန CoCoကိုျပင္သစ္မွာ Bourjois အလွကုန္လုပ္ငန္းထူေထာင္ထားတဲ့ Pierre Wertheimer ဆိုသူနဲ႕၁၈၀၀ျပည့္ႏွစ္ေႏွာင္းပိုင္းမွာ မိတ္ဆက္ေပးျပီး ေရေမႊးလုပ္ငန္းကို တိုးတက္လုပ္ေဆာင္ဖို႕ တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။ Wertheimer ကလုပ္ငန္းအခိုင္အမာရွိႏွင့္ျပီး သူမ႕မွာ၀ယ္လက္အမ်ားၾကီးရွိတာေၾကာင့္ လုပ္ငန္း လုပ္လိုတယ္ဆိုရင္ CoCoကသူနဲ႕အလုပ္သေဘာအရ သေဘာတူညီမႈေတြ လုပ္ရမယ္လို႕ဆိုတယ္။ CoCoကလည္း တျခားနည္းလမ္းမရွိတာေၾကာင့္ Wertheimer နဲ႕စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ရေတာ့တယ္။

ဒီလိုနဲ႕ Chanel No.5 ကို ၁၉၂၄ခုႏွစ္မွာ စတင္ျဖန္႕ျဖဴးခဲ့တယ္။ အဲဒီမွာ CoCoကအက်ိဳးအျမတ္ရဲ႕ ၁၀%၊ Wertheimer ေတြက ၇၀%နဲ႕ ၾကားထဲကဆက္သြယ္ေပးတဲ့ Baderက ၂၀%ယူဖို႕ သေဘာတူခဲ့ရတယ္။ Chanel No.5 ဟာ ၁၉၂၄ ခုႏွစ္မွာပဲ ခ်က္ခ်င္း လူၾကိဳက္မ်ား သြားခဲ့ျပီးအေရာင္းရဆံုးစာရင္း၀င္ခဲ့ပါတယ္။

ဒုတိယကမၻာစစ္ၾကီးအတြင္းမွာ Wertheimer က ျပင္သစ္ကေန စစ္ေရွာင္ခဲ့ေပမယ့္ Chanel No.5 ကုိေတာ့ ဆက္ျပီးစာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ထား ခ်င္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ျပီး ေရေမႊးထုတ္လုပ္နည္းနဲ႕ အနာဂတ္အက်ိဳးအျမတ္ကိုလည္း ကာကြယ္ေပးလိုတာေၾကာင့္ျဖစ္တယ္။CoCoဟာ ဒီအခ်ိန္မွာ သူ႕ေရေမႊးလုပ္ငန္းကိုျပန္လိုခ်င္ေပမယ့္ Wertheimer က CoCo ဟာနာဇီအရာရွိေတြနဲ႕ အဆက္အသြယ္ရွိတယ္ဆိုျပီး CoCo ကိုဆြစ္ဇာလန္ကုိ ထြက္သြားဖို႕ တိုက္တြန္းခဲ့တယ္။ စစ္ျပီးသြားခ်ိန္မွာေတာ့ CoCo ဟာ Wertheimer နဲ႕ထပ္ျပီးစာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္လိုက္ပါတယ္။ ဒီတစ္ၾကိမ္မွာေတာ့ တစ္ကမၻာလံုးအႏွံ႕ ေရေမႊးေရာင္းတာရဲ႕ အျမတ္ ၂%ကို အာမခံအတြက္ လုပ္ထားလိုက္ပါတယ္။

စစ္အတြင္းမွာ CoCoဟာ သူ႕စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကို ပိတ္သိမ္းထားေပမယ့္ ၁၉၅၄ခုႏွစ္မွာေတာ့ Wertheimer ကသူ႕လုပ္ပန္းေတြ ျပန္စႏိုင္ေအာင္ ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ပါတယ္။ CoCoကိုဒီလို စစ္ျပီးခ်ိန္မွာ ျပန္လည္ စြန္႕စားရတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းနဲ႕ ဘ၀ေနထိုင္မႈ အဆင္ေျပေစဖို႕ ေထာက္ပံ့တဲ့အတြက္ Wertheimer အေနနဲ႕ CoCoရဲ႕နာမည္၊ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္brand၊ ဖက္ရွင္ဒီဇိုင္းမ်ားနဲ႕ သူမရဲ႕ေရေမႊးကို ရရွိလိုက္ပါတယ္။ အလဲအလွယ္ လုပ္လိုက္ရတဲ့ သေဘာျဖစ္ပါတယ္။

CoCo ကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာေတာ့ Wertheimer ဟာ စီးပြားေရး အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုလံုးကို တစ္ဦးတည္းပိုင္ျဖစ္ဖို႕ Galeries Lafayette ကုန္တိုက္ပိုင္ရွင္ Bader ဆီက Chanel ေရေမႊးရဲ႕ အျမတ္ရွယ္ယာ ၂၀%ကိုပါ အျပီးအျပတ္၀ယ္ယူလိုက္ပါတယ္။

ယေန႕အခ်ိန္မွာေတာ့ Wertheimer မ်ိဳးဆက္ေတြထဲမွာ Pierre ရဲ႕ေျမးမ်ားျဖစ္တဲ့ Alain နဲ႕ Gerard တို႕က စီးပြားေရးကို ဦးစီးဦးေဆာင္ ျပဳျပီး ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေနၾကပါတယ္။ Wertheimer ရဲ႕ခ်မ္းသာၾကြယ္၀မႈဟာ ေဒၚလာ ၄.၈သန္းေလာက္ ရွိတယ္လို႕ ခန္႕မွန္းၾက ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ မိမိရဲ႕ ကုန္ပစၥည္းအေပၚ ယံုၾကည္မႈရွိတယ္ဆိုရင္ မိမိကို ကူညီသူ ဆိုေပမယ့္လည္း အက်ိဳးအျမတ္နဲ႕ ရပိုင္ခြင့္ေတြကို ဘယ္ ေတာ့မွ မေပးပစ္လိုက္ပါနဲ႕ ဆိုတဲ့ သင္ခန္းစာကိုေတာ့ သူမ်ားေတြအတြက္ CoCoခ်န္ထားႏိုင္ခဲ့ပါျပီ။

သမီးဂ်င္း

Ref: 100 Great Business and the Minds Behind Them: Chanel No.5
Resource: Tharapu Magazine, No.156 October 2010

Facebook ၏ Feature အသစ္မ်ား .................

လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္ေတြတုန္းက Facebook Event ရွိတယ္ဆိုေတာ့ ထင္ေၾကးအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ေျပာခဲ့ဆိုခဲ့ ၾကပါတယ္။ အဲဒီလို ေျပာခဲ့ဆိုခဲ့ၾကတဲ့ အထဲမွာ Facebook က Phone Services ထည့္ေတာ့မယ္ ဆိုတာေရာ Video Chat ထည့္မယ္ ဆိုတာေတြေရာ စံုေနေအာင္ ၾကားခဲ့ရပါတယ္။ 

ခုေတာ့ အဲဒီလို ေကာလဟာလမ်ဳိးစံု အဆံုးသတ္သြားေစမယ့္ Facebook ရဲ႕ Feature အသစ္ေတြကို ေတြ႔ႏိုင္ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ Facebook ရဲ႕ အေျပာင္းအလဲေတြ ထဲမွာ နတ္လူသာဓုေခၚစရာ ေကာင္းတဲ့ အေျပာင္းအလဲဆိုလို႔ ဒီအေျပာင္းအလဲပဲလို႔ ဆိုရမယ္ ထင္ပါတယ္။ အဓိက အားျဖင့္ အသံုးျပဳသူမ်ားနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ကိုယ္ပိုင္ အခ်က္အလက္ လံုၿခံဳမႈဆိုင္ရာေတြ ထိန္ခ်ဳပ္ႏုိင္ခြင့္ေတြ ထည့္သြင္းခဲ့တဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ 

Facebook ရဲ႕ News Feed အေျပာင္းအလဲ၊ Friend Lists ထုတ္ေဖၚျပသမႈ အေျပာင္းအလဲ၊ ေနာက္ဆံုး တစ္ခုျဖစ္တဲ့ Public လို႔ တင္လိုက္သမွ် Facebook က ပိုင္သြားတဲ့ အေျပာင္းအလဲ စတာေတြတုန္းကေတာ့ Privacy Issues နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အသံက်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ထြက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခုေနာက္ဆံုး အေျပာင္းအလဲကေတာ့ အရင္ အေျပာင္းအလဲေတြ အားလံုးနဲ႔ ေျပာင္းျပန္လို႔ ဆိုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

ဘာေတြေျပာင္းလဲ သြားလဲ ေလ့လာၾကည့္ရေအာင္၊ Facebook က ထုတ္ျပန္လုိက္တဲ့ သတင္းအရ သူတို႔ အေနနဲ႔ အေျပာင္းအလဲ သံုးခု ျပဳလုပ္လိုက္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ျပန္လည္ ျပင္ဆင္ ဆန္းသစ္ထားေသာ Group Feature၊ Third Party Applications ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မယ့္ Control Center အသစ္၊ Download Feature အသစ္တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ Facebook အေနနဲ႔ အဲဒီ သံုးခုမတိုင္ခင္မွာ တစ္ခ်ဳိ႕ေသာ အေျပာင္းအလဲမ်ားကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ အေျပာင္းအလဲေတြ ကေတာ့ High Resolution ဓာတ္ပံုေတြ တင္ခြင့္ျပဳတာနဲ႔ Geolocation Feature(တည္ေနရာျပ) ထည့္သြင္းလိုက္တာ Game Notification ေတြ ျပဳျပင္လိုက္တာ စတာေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ 

Facebook Event အၿပီးမွာ ထြက္ေပၚလာတဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြရဲ႕ အႏွစ္ခ်ဳပ္ကုိ သံုးသပ္ရမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ Groups ေတြကို Feature အသစ္ေတြနဲ႔ ဖန္တီးႏိုင္မယ္၊ ကိုယ္နဲ႔ ပတ္သက္သမွ် အားလံုးကို ဘယ္သူေတြကို ျမင္ေစ၊ ဘယ္သူေတြေတာ့ မျမင္ေစနဲ႔ စသည္ျဖင့္ ကန္႔သတ္ႏုိင္မယ္၊ ေနာက္ဆံုး တစ္ခုကေတာ့ ကိုယ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ Message ေတြ၊ ဗီြဒီယိုေတြ၊ ဓာတ္ပံုေတြနဲ႔ Wall Posts ေတြကို Zip ခ်ဳံ႕ၿပီး Download ခ်ႏိုင္မယ္ စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

သန္း ၅၀၀ ရွိၿပီ ျဖစ္တဲ့ Facebook အသံုးျပဳသူေတြ အေနနဲ႔ အဲဒီအေျပာင္းအလဲေတြကို ဗုဒၶဟူးေန႔ ေနာက္ပိုင္းက စၿပီး တစ္ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ျမင္ေတြ႔ရမယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။ 

Application Dashboard 

Third Party Facebook Apps ေတြကို စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းအသစ္တစ္ခု ျဖစ္ၿပီး အရင္က တစ္ကြဲတစ္ျပားစီ ျဖစ္ေနတဲ့ Screen ႏွစ္ခုကို တစ္ေနရာတည္းမွာ ေပါင္းစပ္ေဖာ္ျပေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ Control Center ကေနၿပီး ဘယ္ app ေတြကိုေတာ့ ဘာေတြ ခြင့္ျပဳထားတယ္ စသည္ျဖင့္ အေသးစိတ္ ၾကည့္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

အဲဒီအျပင္ အဲဒီ App အေနနဲ႔ ဘယ္အခ်ိန္တုန္းက Access လုပ္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ Log ေတြကိုပါ ၾကည့္ႏုိင္ပါလိမ့္မယ္။

အဲဒီလို Control Center တစ္ခု ဖန္တီးလိုက္တဲ့အတြက္ ကိုယ္အေနနဲ႔ Default Setting နဲ႔ ပတ္သက္တာေတြကို ပိုၿပီး နားလည္လာႏိုင္မွာ ျဖစ္သလို App တစ္ခုနဲ႔ တစ္ခုမတူတဲ့ Access လုပ္ပံုေတြကို သိရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

 

Access လုပ္ပံုေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ ေလ့လာၿပီး ဘယ္ဟာကေတာ့ ကိုယ့္အတြက္ စိတ္မခ်ရဘူး၊ ဘယ္ဟာကေေတာ့ စိတ္ခ်ရတယ္ စသည္ျဖင့္ ခြဲျခားႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။ ဥပမာ – App တစ္ခုက ကိုယ့္ရဲ႕ Friend ေတြရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြကို ၾကည့္ဖို႔ လိုတယ္ (ေမြးေန႔စသည္ျဖင့္ေပါ့) စသည္ျဖင့္ Control Center က ျပသေပးပါလိမ့္မယ္။ 

Facebook ရဲ႕ ဒီအေျပာင္းအလဲဟာ အသံုးျပဳသူေတြအတြက္ သူတို႔ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပိုမို ထင္သာျမင္သာ ရွိလာေအာင္ ခြင့္ျပဳေပးသလို၊ ပိုမိုၿပီး ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ခြင့္ကိုလည္း ေပးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီလိုပဲ အျခားတစ္ဖက္မွာ ရွိတဲ့ App Developers ေတြအေနနဲ႔လည္း အသံုးျပဳသူေတြကို ဘယ္လို ပညာသားပါပါ ဆြဲေဆာင္ရမလဲ၊ အသံုးျပဳသူေတြကို ဘယ္လို ဝန္ေဆာင္မႈေတြ ေပးမလဲဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကို ေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ေအာင္ တြန္းပို႔လိုက္သလို ျဖစ္သြားေစပါတယ္။ 

ေအာ္ ကၽြန္ေတာ္ ေျပာဖို႔ ေမ့ခဲ့တာ တစ္ခုက အဲဒီ Control Center ကို Privacy Setting ေနရာမွာ အစားထိုး ျမင္ေတြ႔ရမယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ပါ။ 

Downloads 

ေနာက္ထပ္ Feature တစ္ခုကလည္း ေတာ္ေတာ္မုိက္တယ္လို႔ ဆိုရမွာပါ။ ကိုယ့္အေနနဲ႔ Facebook မွာ တင္လိုက္သမွ် အားလံုးဟာ History ထဲကိုေရာက္ေရာက္သြားၿပီး ေပ်ာက္ေပ်ာက္သြားတတ္ပါတယ္။ ဘယ္သူမွလည္း ေနာက္ျပန္ လွည့္ၾကည့္ မေနၾကပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီတစ္ခါ ေပါင္းထည့္လုိက္တဲ့ Download Feature အရ ကိုယ့္ရဲ႕ Facebook ေပၚက သမိုင္းေတြကို ကိုယ့္ HDD ထဲ သိမ္းႏုိင္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

ကိုယ္တင္လိုက္သမွ် Wall Posts ပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ Video ပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ Mobile Upload ပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အကုန္ Zip ခ်ဳံ႕ၿပီး ကိုယ္စက္ထဲမွာ သိမ္းထားႏုိင္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

Mark Zuckerberg ရဲ႕ အေျပာေလးကလည္း သင္းပါတယ္။ "ကၽြန္ေတာ္တို႔ ပင္မ ယံုၾကည္ခ်က္က လူေတြအေနနဲ႔ Facebook ေပၚမွာ သူတို႔နဲ႔ ဆိုင္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ပိုင္ခြင့္ရွိရမယ္၊ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ခြင့္ ရွိရပါမယ္။ ဒါဟာ လူ႔အခြင့္အေရးပါပဲ။" လို႔ ဆိုပါတယ္။ 

အဲဒီလို Privacy ဆိုင္ရာ အေျပာင္းအလဲ အေနနဲ႔ Facebook နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဟိုးေလးတေက်ာ္ ျဖစ္ေနတဲ့ Privacy issue ေတြကို အတုိင္းအတာတစ္ခုအထိ ေခၽြးသိပ္ ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။ အဲဒီလို Activity ေတြကို Download ခ်တဲ့အခါမွာလည္း မလိုလားအပ္တာေတြ ျဖစ္မလာေအာင္ Email Verification နဲ႔ Password ေတြ လိုမွာ ျဖစ္ၿပီး Location နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သံသယ ျဖစ္စရာေတြ ရွိလာရင္ ျပေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ Social Captcha ဆိုတဲ့ စစ္ေဆးတဲ့ နည္းစနစ္တစ္ခုကို ဖန္တီး ထည့္သြင္းထားတယ္လို႔ သိရၿပီး သံသယရွိတဲ့ အသံုးျပဳသူေတြကို သူငယ္ခ်င္းေတြရဲ႕ ဓာတ္ပံုေတြျပၿ႔ပီး စစ္ေဆးတာမ်ဳိး ေတြလည္း ပါမယ္လို႔ သိရပါတယ္။ 

Groups 

အရင္ကတည္းက Facebook မွာ Group ဆိုတာ ရွိခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခု Group Features မွာ အရင္နဲ႔ မတူတာေတြ ပါလာပါတယ္။ ဘာမွ တန္ဆာပလာေတြ မပါတဲ့ Text Document ေတြ ေဝမွ်လို႔ရမယ္၊ Events နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စီမံခန္႔ခြဲႏုိင္မယ္၊ Group ထဲမွာ ရွိတဲ့ လူ ၂၅၀ ေလာက္ တစ္ၿပိဳင္တည္း ခ်က္တင္ေျပာလို႔ ရမယ္ စတာေတြ ပါဝင္ပါတယ္။ Group မွာ Text Editor တစ္ခု ပါဝင္လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ Docs ေပါ့။ (သူကေတာ့ တကယ့္ကို အေျခခံအက်ဆံုးေတြပဲ ပါပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ Google Docs တို႔ Microsoft တို႔နဲ႔ ယွဥ္ဖိုက္ဖို႔ မရွိေသးပါဘူး။ တစ္ခ်ိန္က်ရင္ေတာ့ အျပည့္အစံုထည့္မယ့္ သေဘာမွာ ရွိပါတယ္) 

ကိုယ့္အေနနဲ႔ Family Member ေတြသာ ပါဝင္တဲ့ Group တစ္ခု၊ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြနဲ႔ Group တစ္ခု၊ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ Group တစ္ခု စသည္ျဖင့္ Group ေတြ ဖန္တီးႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလို Facebook အေနနဲ႔ Group ပိုင္းမွာ အဆင့္ျမွင္တင္လုိက္တာ Facebook ရဲ႕ ဗီြ-ကမ႓ာကို ပိုၿပီး ျပည့္စံုသြားေစသလို၊ ပိုၿပီး ေပ်ာ္ရႊင္စရာေကာင္းတဲ့ ေနရာတစ္ခု ျဖစ္လာေစပါတယ္။ 

Group ေတြမွာ သူငယ္ခ်င္းေတြ မ်ားမ်ားဖိတ္ေလ၊ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာရဆိုရတာ ေဘာင္က်ဥ္းေလ ဆိုတာေတာ့ သတိထားရေတာ့မယ္ ထင္ပါတယ္။ အေသခ်ာဆံုး အခ်က္ကေတာ့ Facebook အေနနဲ႔ ရွိရင္းစြဲ သန္း ၅၀၀ ကို Facebook က မဆင္းေအာင္ ထိန္းထားမယ့္အျပင္ Facebook Member မျဖစ္ေသးသူေတြကုိပါ ဆြဲေဆာင္မႈ အားေကာင္းလာေတာ့မယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ 

Facebook အေျပာင္းအလဲ အေပၚ သံုးသပ္ျခင္း 

Facebook ရဲ႕ အေပၚယံမွာေတာ့ နတ္လူသာဓုေခၚစရာေတြ ျဖစ္တဲ့ တစ္ဦးျခင္း တစ္ေယာက္ျခင္းစီနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ ဆိုင္ရာ ေတြကို လြပ္လြပ္လပ္လပ္ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေစဖို႔ ဖြင့္ေပးခဲ့ေပမယ့္ အလံုးစံုသေဘာမွာေတာ့ ဝိဝါဒကြဲျပားစရာေတြ ရွိေနပါေသးတယ္။ 

ဥပမာအေနနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ အရင္ Group အေဟာင္းေတြက ဘယ္လိုပံုစံနဲ႔ ဆက္သြားမွာလဲ၊ နာမည္တူ Feature အသစ္ေတြနဲ႔ ဆက္သြားမွာလား၊ ဒါမွမဟုတ္ အသစ္ေဆာက္ရမွာလား၊ အသစ္ ေဆာက္ရမယ္ဆိုရင္လဲ ဘာေၾကာင့္ ေဆာက္ရတာလဲ၊ အဖြဲ႕တစ္ခုအေနနဲ႔ ဘယ္ေလာက္ ၾကာၾကာခံမွာလဲ စတဲ့ အခ်က္ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအျပင္ Facebook Page ေတြအေပၚမွာ အမွီျပဳေနတဲ့ Business ေတြရဲ႕ အခန္းက႑ကေရာ ဘယ္လိုရွိလာမွာလဲ စသည္ျဖင့္ ဝိဝါဒကြဲျပားစရာေတြ ရွိေနပါတယ္။ 

Group ေတြ အမ်ားႀကီးဖြဲ႕တာေတာ့ ဟုတ္ပါၿပီ၊ ကိုယ္ကလည္း သူမ်ားေတြ ဖြဲ႕ထားတဲ့ Group ေတြမွာ ေနရာစံု ေလွ်ာက္ပါထားတာေတာ့ ဟုတ္ပါၿပီ။ Wall Post မွာ Group Message ေတြပဲ တစ္ပံုႀကီး ျပေနျပန္ရင္ မနိပ္ေသးပါဘူး။ အဲဒီအတြက္လည္း ထိန္းခ်ဳပ္လို႔ရႏိုင္မယ့္ အေျခအေနေတြ ရွိေနပါေသးတယ္။ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ ေနာက္ေတာ့ အဖြဲ႔အစည္း၊ အဲဒီလိုကေန Facebook က ကမ႓ာ့ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး ျဖစ္လာမလား ဆိုတာကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ရဖို႔ ရွိပါတယ္။ အျပင္က လူေနမႈ ဘဝပံုစံေတြကို Facebook က ပညာသားပါပါ မိုးေပၚ ဆြဲတင္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔လည္း မိုးေပၚမွာ ေနသား ၾကေနၾကၿပီ မဟုတ္ပါလားဗ်ာ။ 

တစ္ဖက္မွာလည္း Ning Site ေတြလို Group ေတြ မႈိလို ေပါက္လာမယ့္ အေနအထားလည္း ျမင္ေယာင္ေနပါတယ္။ အဖိုးႀကီးလည္း Group၊ အဖြားႀကီးလည္း Group၊ ေမြးကင္းစ အာၿဗဲေလးလည္း Group ေပါ့ဗ်ာ။ 

ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ဟိုးဟိုးေက်ာ္္ မစၥတာ Zuckerberg ရဲ႕ ပတ္သက္တဲ့ ရုပ္ရွင္ကလည္း ထြက္တာ မၾကာေသးဘူး၊ အသက္ကလည္း ငယ္ငယ္ေလး၊ မၾကာေသးခင္ကကဲ ေဒၚလာ သန္းနဲ႔ ခ်ီၿပီး အလွဴလုပ္တယ္၊ လူမႈေတာ္လွန္ေရး သမား၊ သန္းၾကြယ္သူေဌး၊ Color Blind တစ္ေယာက္၊ စသည္ျဖင့္ ဂုဏ္ဓာတ္ေတြ ျပည့္စံုေနတဲ့ မင္းသားေလးကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကို ေနာက္ထပ္ ဖမ္းစားမယ့္ ခြင္ေတြ ခ်လိုက္ျပန္ၿပီခင္ဗ်။ မထူးပါဘူးဗ်ာ Facebook မွာ အိမ္ေဆာက္၊ Facebook မွာ ၿမိဳ႕တည္၊ Facebook မွာပဲ ေနၾကပါစို႔ဗ်ာ။ 

Reference: PC World, FoxNews

By Than Htut

စာၾကြင္း ။ ။ ကိုစန္းေမာင္ရဲ႕ ေဖ့ဘြတ္မွမွ်ေ၀မႈကို ကၽြန္ေတာ္က ထပ္ဆင့္ေဖာ္ျပလိုက္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ၾတိစကၡ ရဲ႕ မဟူရာ၀ံပုေလြ ၀ိညာဥ္

ကြၽန္ေတာ္ ၀တၳဳစာအုပ္ပဲျဖစ္ျဖစ္ ေဆာင္းပါးဖတ္ရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ စိတ္၀င္စားဖြယ္ေကာင္းသည့္ အေၾကာင္းအရာအခ်က္အလက္ တစ္ခ်ိဳ႕ပါ၀င္ သည့္အရာမ်ားကိုသာဖတ္ေလ့ရွိသည္။ အနည္းဆံုး အခ်စ္၀တၳဳဖတ္သည္ဆိုပါေစဦးေတာ့ စကားလံုးအဖြဲ႕အႏြဲ႕ေျပာင္ေျမာက္သည့္ စာအုပ္မ်ားကို ပိုမိေရြးခ်ယ္ေလ့ရွိပါသည္။

မေန႕ညက စာအုပ္တစ္အုပ္ စာေရးဆရာ ၾတိစကၡရဲ႕ မဟူရာ၀ံပုေလြ ၀ိညာဥ္ဆိုသည့္စာအုပ္ကို ငွားဖတ္ခဲ့ပါသည္။ စာေရးဆရာက ထံုးစံ အတိုင္း ထူးဆန္းအံ့ၾသဖြယ္အေၾကာင္းအရာမ်ားကို ကိုလုိနီေခတ္၀န္းက်င္ကိုအေျခခံျပီးေရးဖြဲ႕ထားျခင္း၊ သမန္း၀ံပုေလြအေၾကာင္းအရာ ကို ထည့္သြင္းေရးဖြဲ႕ထားျခင္းတို႕ေၾကာင့္ စိတ္၀င္စားစြာဖတ္ရႈခဲ့ပါသည္။ ယံုၾကည္တာမယံုၾကည္တာကို ေဘးခ်ိတ္ထားျပီး အခ်ိန္တစ္ခု ကို အသံုးခ်ဖို႕ တန္ဖိုးရွိပါသည္။

အဆိုပါစာအုပ္ထဲမွာ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ေလ့လာသံုးသပ္ဖြယ္ေကာင္းသည့္ အခ်က္အလက္အခ်ိဳ႕ကိုသူငယ္ခ်င္းတို႕ကိုျပန္လည္ေ၀မွ်ခ်င္ပါ တယ္။ သတင္းအခ်က္အလက္ႏွင့္ ခုႏွစ္သကၠရာဇ္တိက်ေသခ်ာမႈကေတာ့ စာေရးဆရာႏွင့္ သုေတသီမ်ားသာအဓိကတာ၀န္ရွိေၾကာင္း ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ျပန္လည္ေ၀မွ်မႈသက္သက္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း အသိေပးလိုပါရဲ႕ျမိတ္ကြၽန္းစုေတြအေၾကာင္း၊ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ရဲ႕လမ္းေတြ အေၾကာင္း၊ သမန္း၀ံပုေလြ၀ါဒေတြအေၾကာင္း စသျဖင့္ေပါ့။


(၁) ျမိတ္ကြၽန္းစုေတြအေၾကာင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံကို အဂၤလိပ္မ်ား ၀င္ေရာက္မလာမီအခ်ိန္က ေအာက္ပိုင္းေဒသမ်ားျဖစ္ေသာ တနသၤာရီကမ္းေျမာင္ေဒသမ်ားတေလွ်ာက္မွာ လူေနထိုင္မႈ မမ်ားလွေသးေပ။


ယခုအခါ ျမိဳ႕ၾကီးတစ္ျမိဳ႕မွ် စည္ကားေနျပီျဖစ္ေသာ ေကာ့ေသာင္းပင္လွ်င္ (၁၈၅၉)ခုႏွစ္မတိုင္ခင္က လူေနထိုင္မႈ မရွိခဲ့ေသးေပ။

ထိုအခ်ိန္က ေကာ့ေသာင္းမွာ လူေနထိုင္မႈ မရွိေသးေသာ္လည္း မလိ၀မ္းမွာ ေရွးျမန္မာမင္းမ်ားႏွင့္ ျဗိတိသွ်အုပ္ခ်ဳပ္ေရးရွိစဥ္က ရုံးစိုက္ရာ ေဒသျဖစ္ခဲ့ဖူးသည္။


(၁၈၅၉)ခုႏွစ္မတိုင္မီက မလိ၀မ္းမွာ စည္ကားေသာ ျမိဳ႕တစ္ျမိဳ႕ျဖစ္ေနခဲ့ေခ်ျပီ။

အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံဘက္မွ လာေရာက္ေနထိုင္သူမ်ားႏွင့္ မေလးရွားႏိုင္ငံဘက္မွ လာေရာက္ေနထိုင္ၾကသူ မ်ားေလသည္။ မလိ၀မ္းေခ်ာင္း၀သည္ သေဘာၤမ်ားဆိုက္ကပ္ရာ ဆိပ္ကမ္းတစ္ခုျဖစ္ခဲ့သည္။


(၁၈၆၅)ခုႏွစ္ေရာက္ေတာ့မွ မလိ၀မ္းႏွင့္ ျမိတ္ကြၽန္းစုမ်ားသို႕ ၀င္ထြက္သြားလာရန္ ကုန္သြယ္ခဲ့ၾကသည္။

ေရွးျမန္မာမင္းမ်ားလက္ထက္က သံလြင္ျမစ္၀ ေအာက္ပိုင္းမွာ စည္ကားေသာ ျမိဳ႕ျပနယ္ပယ္မ်ားမရွိေသးဘဲ ေရလုပ္ငန္းျဖင့္ အသက္ေမြး သူမ်ားသာ စုေ၀းေနထိုင္ရာ အရပ္ျဖစ္ခဲ့သည္။


ထိုအခ်ိန္က မုတၲမပင္လယ္ေကြ႕ႏွင့္ ယခုဘီလူးကြၽန္းတည္ရွိရာေနရာတ၀ိုက္မွာ ေရဘီလူးဟုေခၚၾကသည့္ စမင္မ်ားေနထုိင္ၾကျပီး ျမိတ္ ကြၽန္းစုမ်ားဘက္မွာေတာ့ ဆလံုမ်ားသာ ရွိေပသည္။

ေရဘီလူးဟု တင္စားေခၚေ၀ၚသည့္ စမင္မ်ားမွာ ေရွးေခတ္အခါက နီဂရြိဳက္ (နီဂရစ္တို)လို႕ေခၚသည့္ အသားမည္း ကပၸလီမ်ားသာျဖစ္ေပ သည္။ ၄င္းတို႕မွာ မေလးရွား၊ အင္ဒုိနီးရွားကြၽန္းစုမ်ားဘက္မွ ေရႊ႕ေျပာင္းလာသူမ်ားျဖစ္ျပီး ၄င္းတို႕ေဒသမွာေတာ့ စမင္ (Semai) ဟု အ သိမ်ားသည့္ ေရွးေဟာင္းလူသားမ်ားျဖစ္ၾကသည္။


ေရဘီလူးဟု ေခၚသည့္ စမင္းမ်ားႏွင့္ ေမာ္ကင္းဟုေခၚၾကသည့္ ဆလံုမ်ားမွာ ေရေအာက္၌ ကြၽမ္းက်င္စြာ သြားလာလႈပ္ရွားႏိုင္သူ မ်ားျဖစ သည္။

ဘီလူးကြၽန္းဟု ေခၚေ၀ၚေသာေနရာမွာ ေရွးအခါက ေရဘီလူးမ်ားေနထိုင္က်က္စားရာေဒသ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထိုအမည္တြင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္၏။

သထံုကို မြန္လူမ်ိဳးမ်ား ၀င္ေရာက္လာစဥ္က ဘီလူးမ်ားႏွင့္ တိုက္ခိုက္ခဲ့ရေၾကာင္း သီဟိုဠ္ဒီပ၀င္( ေအဒီ ၆ရာစု)ႏွင့္ ကလ်ာနီမြန္ ေက်ာက္စာ (၁၅)ရာစုတို႕၌ေရးသားေဖာ္ျပထားေလသည္။


'Andaman Sea' (သို႕မဟုတ္) ကပၸလီပင္လယ္ျပင္၏ ျမိတ္ေဒသ၀န္းက်င္တြင္ ေရွးကျဖစ္ထြန္းေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ ကြၽန္းၾကီးကြၽန္းငယ္ စုစုေပါင္း(၉၀၀) ေက်ာ္ရွိသည္ဟု 'Geography of South Tenasserim and Mergui Archipelago by Mr. H.L.Chhibber' ၏ျမိတ္ ကြၽန္းစုႏွင့္ တနသၤာရီေတာင္ပိုင္း ပထ၀ီ၀င္စာေစာင္တြင္ အက်ဥ္းေဖာ္ျပထားသည္။


တဖန္ ျမိတ္အေရးပိုင္အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းခဲ့ဖူးသူ Mr. G.P. Andrew ကလည္း သူ၏ 'Burma Gagetter Mergui District' တြင္ ကြၽန္းစု ေပါင္း (၈၀၄)ကြၽန္းကို ေပါင္းစပ္ဖြဲ႕စည္းထားသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။


ထိုကြၽန္းမ်ားအနက္ 'ကတန္ကြၽန္း' 'King Island' ကြၽန္းမွာ အၾကီးဆံုးျဖစ္ျပီး 'ကြၽန္းဘုရင္'ဟုအမည္တြင္ပါသည္။

ထို႕ေနာက္ 'လမ္းပိ' 'Lampi Island' ကြၽန္းမွာ ကမၻာ့အလွဆံုးကြၽန္းမ်ားတြင္ အပါအ၀င္ျဖစ္ေလသည္။



ထို႕အျပင္ တနာသၤာရီတိုင္း ပင္လယ္ျပင္အတြင္း၌ ငွက္သိုက္ကြၽန္းေပါင္း (၃၂)ကြၽန္းတြင္ အဖိုးတန္ငွက္သိုက္ (Edible Bird-Nest) မ်ား ထြက္ရွိေသးရာ အထူးသျဖင့္ 'မလိကြၽန္း' 'Mali (or) Taoy Island တြင္ျဖစ္ေလသည္။

ကမၻာတြင္ မ်က္ႏွာပန္းလွေနသည့္ 'ျမန္မာ့ပုလဲ'သည္ပင္ ျမိတ္ေဒသမွထြက္ရွိသည္။ ျမိတ္ေဒသ ပင္လယ္ျပင္အတြင္း ကြၽန္းေပါင္း (၈၀၀) ေက်ာ္ရွိသည္။ သို႕ေသာ္လည္း ကြၽန္းတိုင္းတြင္ လူမ်ားေနထိုင္သည္မဟုတ္ေပ။ ထို႕ျပင္ ကြၽန္းအားလုံး၌ အမည္နာမ အသီးသီးရွိၾကသည္ မဟုတ္ေပ။ ထိုသို႕အမည္နာမ မရွိေသးေသာကြၽန္းမ်ားေပၚ ေျခခ်မိသူမ်ားက ဆီေလ်ာ္သည္ျဖစ္ေစ မဆီေလ်ာ္သည္ျဖစ္ေစ ေပးသည့္ အမည္မ်ားမွာ အတည္ျဖစ္သြားႏိုင္သည္။

ေျမပံု၊ေရပံုေပၚ၌ အမည္ထင္ရွားေသာကြၽန္းမ်ားသည္ပင္လွ်င္ ျမန္မာ၊ပသွ်ဴး၊ဆလံု၊တရုတ္၊အဂၤလိပ္ အေခၚအေ၀ၚမ်ားရွိေနသည္။ အဘယ္ အမည္ႏွင့္ ကြၽန္းသည္ အဘယ္လူမ်ိဳးတို႕၏ အမည္ႏွင့္ ကြၽန္းမ်ားျဖစ္သည္ကို ေျပာရန္ ခက္ေနသည္။

'စိန္လုတ္ကြၽန္း'ကို ပသွ်ဴးအမည္ျဖင့္ '၀ေလာ္ကာက်မ္းလိုကြၽန္း'၊ 'လမ္းပိကြၽန္း'မွာ တရုတ္အမည္ျဖစ္ျပီး အဂၤလိပ္တို႕ ထိုကြၽန္းကို (Lamp or Sullas Island) ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ ထို႕ေနာက္ဆလံုအမည္ျဖင့္ ေခၚေ၀ၚေနသည့္ မၾကံဳကလက္ကြၽန္းမွာ ဆလံုအမ်ိဳးသမီးတစ္ဦး၏ အမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဆလံုလူမ်ိဳးအုပ္စုတစ္ခုခုတြင္ ၾသဇာရွိေသာ ေခါင္းေဆာင္အမ်ိဳးသမီးရွိတတ္ေၾကာင္း စာထဲေပထဲ၌ ဖတ္ရႈမွတ္သား ခဲ့ဖူးသည္။

သို႕ေသာ္ ေျမပံုေရပံုေပၚ၌မူ အဆိုပါ မၾကံဳကလက္ကြၽန္း ကိုအထင္ကရ ေဖာ္ျပထားသည္မ်ားကို မေတြ႕ရေသးေပ။


(၂) ရန္ကုန္ျမိဳ႕ကလမ္းေတြ အေၾကာင္း

ရန္ကုန္ျမိဳ႕ေတာ္ၾကီးကို ယခုကဲ့သို႕ စည္ကားေသာလမ္းမၾကီးမ်ားျဖင့္ အကြက္က်လွပေအာင္ ျမိဳ႕ကြက္ရိုက္ေပးခဲ့သူမွာ လက္ဖတင္နင္ ေအဖေရဇာ(Fraser)ဆိုသူျဖစ္သည္။

သူသည္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ကြက္ကိုေရးဆြဲရာတြင္ ၀ါရွင္တန္ျမိဳ႕ကြက္ ေရးဆြဲခဲ့သည့္အတိုင္း တစ္ပံုစံတည္းျဖစ္ေအာင္ ေရးဆြဲေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ သည္။

၀ါရွင္တန္ျမိဳ႕ကြက္ႏွင့္တူေအာင္ ေရးဆြဲခဲ့ေသာေၾကာင့္ လမ္းဆံုလမ္းမေနရာမ်ားတြင္ အ၀ိုင္းၾကီးမ်ား ထည့္သြင္းျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္၏။

ထိုသို႕အ၀ိုင္းၾကီးမ်ား ထည့္သြင္းျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ အဓိကရည္ရြယ္ခ်က္မွာ လမ္းမၾကီးမ်ားမွာ ရန္သူစစ္ေၾကာင္း ခ်ီတက္လာပါက အ၀ိုင္း ေနရာမ်ားမွ တားဆီးတိုက္ခိုက္ႏိုင္ရန္အတြက္ပင္ျဖစ္ေပသည္။

ရန္ကုန္ျမိဳ႕၌ထင္ရွားေသာအ၀ိုင္းၾကီးမ်ားမွာ ဆူးေလအ၀ိုင္း၊ ဟံသာ၀တီအ၀ိုင္း၊ဗဟန္းအ၀ိုင္း၊ ဦး၀ိစာရအ၀ိုင္းႏွင့္ တာေမြအ၀ိုင္းတို႕ျဖစ္ၾက ေပသည္။ (တာေမြအ၀ိုင္းမွာ ယခုမရွိေတာ့ျပီ)

ရန္ကုန္ျမိဳ႕ကြက္ကို ေရးဆြဲေသာအခါ ေလးေထာင့္ပံုသဏၭာန္ လမ္းမၾကီးမ်ားျဖင့္ ယွက္သြယ္ျပဳလုပ္ထားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

လက္ဖတင္နင္ ေအဖေရဇာ ေရးဆြဲေသာလမ္းမၾကီးမ်ားထဲတြင္ အခ်က္အခ်ာက်ေသာ လမ္းမၾကီး(၅)လမ္း ပါ၀င္ခဲ့ေပသည္။

ထိုလမ္းမၾကီးမ်ားမွာ....

(၁) ကမ္းနားလမ္းမၾကီး (Strand)

(၂) ကုန္သည္လမ္းမၾကီး(Merchant)

(၃) မဟာဗႏၶဳလလမ္းမၾကီး(Dalhousie)

(၄) အေနာ္ရထာလမ္းၾကီး(Fraser)

(၅) ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းလမ္းမၾကီး စသည္တို႕ျဖစ္ၾကေလသည္။

ေရွးအခါကပင္ ေစ်းမ်ား တည္ေဆာက္ရာမွာလည္း ထိုလမ္းမၾကီးငါးခုကိုပင္ အမွီျပဳျပီး တည္ေဆာက္ခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္၏။

ကမ္းနားလမ္းမေပၚမွာ ေညာင္ပင္ေလးေစ်း၊ ေမာ္တင္ေစ်း၊ကီလီေစ်း၊

ကုန္သည္လမ္းမၾကီးေပၚမွာ သံေစ်း၊ သိမ္ၾကီးေစ်း၊

မဟာဗႏၶဳလလမ္းမေပၚမွာ သိမိၾကီးေစ်း၊

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းလမ္းမေပၚမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစ်းႏွင့္ ေလဟာျပင္ေစ်း (ယခုမရွိေတာ့ေပ) တို႕ရွိခဲ့ၾကသည္။


ထိုလမ္းမၾကီးငါးသြယ္တို႕တြင္ ယခုတိုင္အခ်က္အခ်ာက်ျပီး စည္ကားေသာလမ္းမၾကီးတစ္ခုကို ျပပါဆိုလွ်င္ ေရွးက ဖေရဇာလမ္းဟု ေခၚျပီး ယခုအေနာ္ရထာလမ္းဟု ေခၚေသာ လမ္းမၾကီးပင္ျဖစ္ေပသည္။


(၁၈၅၃)ခုႏွစ္မွာ ရန္ကုန္ျမိဳ႕သစ္ျပန္လည္တည္ေဆာက္ေရးပံုစံ(Reconstruction of Yangon) ကို ဖေရဇာ(Lt. A Fraser) က ေရးဆြဲ တင္ျပခဲ့ရာ အဂၤလိပ္အာဏာပိုင္မ်ားက သေဘာက် ေသာေၾကာင့္ ထိုပံုစံအတိုင္းျမိဳ႕ကြက္ကို ေျပာင္းလဲစီမံခဲ့ျခင္းအျပင္ လမ္းအမည္ မ်ားေပးေသာအခါ အဓိကက်ေသာလမ္းမၾကီးအမည္ကို ဖေရဇာလမ္းဟု ေပးခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္ေပသည္။

တကယ္တမ္းေတာ့ ဖေရဇာမွာ အဂၤလိပ္ ဘဂၤါလီတပ္မွ အင္ဂ်င္နီယာတစ္ေယာက္မွ်သာျဖစ္ေပသည္။


(၁၉၅၅)ခုႏွစ္၀န္းက်င္ လြတ္လပ္ေရးရျပီးကာစေနာက္ပိုင္း ဖေရဇာလမ္းတေလွ်ာက္မွာ မ်ားစြာ စည္းကားခဲ့ေပသည္။ ညေနေစာင္းအခ်ိန္ ေရာက္သည္ႏွင့္ ထိုလမ္းမတေလွ်ာက္ ေဘးတစ္ဖက္တစ္ခ်က္ေနရာမ်ားမွာ ညေစ်းတန္းမ်ားေရာင္းခ်ၾကေလသည္။


လမ္းမေဘးတစ္ဖက္တစ္ခ်က္၌ ေစ်းဆိုင္မ်ား တည္ခင္းေရာင္းခ်ၾကရာ ေျမာက္ဘက္အျခမ္းထက္ ေတာင္ဘက္အျခမ္းက ပိုမိုစည္ကား လွေပသည္။

ထိုေစ်းတန္းတေလွ်ာက္၌ ေစ်းေရာင္းခ်သူမ်ားႏွင့္ ေစ်း၀ယ္သူမ်ားမွာ အမ်ားအားျဖင့္ ကုလားလူမ်ိဳးမ်ားသာမ်ားေပသည္။ ကုလားလူမ်ိဳး ဟုဆိုရာ၌ ကုလားလူမ်ိဳးမ်ိဳးစံုတို႕ပါ၀င္ေလသည္။ သို႕ေၾကာင့္ထိုေစ်းတန္းကိုလည္း ဘဂၤလားေစ်းတန္းဟုပင္ အလြယ္တကူ ေခၚေ၀ၚ ၾကသည္။

ထိုေနရာတ၀ိုက္ရွိ လမ္းေဘး၀ဲယာတေလွ်ာက္ရွိ ေဆာက္ထုပ္ထားသည့္ တိုက္ခန္းအေတာ္မ်ားမ်ားရွိေပရာ အခန္းတစ္ရာလွ်င္ ကုလား လူမ်ိဳးမ်ားက ကိုးဆယ္ခန္႕ေနၾကျပီး က်န္သည့္ဆယ္ခန္းမွ်ေလာက္သာ ျမန္မာမ်ားေနၾကေလသည္။ သို႕ေၾကာင့္လည္း ထိုေနရာတ၀ိုက္ ကို ကုလားတန္း၊ ကုလားရပ္ကြက္ဟု ေခၚၾကေလသည္။

ယခုေရႊဘံုသာလမ္းမွာ ယခင္အမည္က မဂိုလမ္းျဖစ္ေသာ္လည္း မူလအမည္မွာ ကုလားတန္းလမ္းပင္ျဖစ္ေပသည္။

ရန္ကုန္ျမိဳ႕တြႈ္ သခ်ာၤအမွတ္အသားပါေသာ လမ္းေပါင္း (၁၆၉)လမ္းရွိရာ ကီလီ(၁)လမ္းမွ စတင္ျပီး ျမင္းျပိဳင္ကြင္းရွိ (၁၆၉) လမ္းမွာဆံုးပါ သည္။ ကီလီ (၁)လမ္းမွ (၄)လမ္းအထိ သခ်ာၤအမွတ္အသားႏွင့္ ရွိေသာ္လည္း (၅) လမ္းေရာက္ေသာအခါ သခ်ာၤအမွတ္အသားမသံုးၾက ဘဲ အလုပ္လုပ္ေသာပစၥည္းမ်ားကို အမည္တပ္၍ ထိုအမည္ကိုပင္ သံုး၍ေခၚေ၀ၚၾကေလသည္။


ကီလီ(၅)လမ္းထဲတြင္ ငွက္ေပ်ာကုန္သည္မ်ားစခန္းခ်ေသာေၾကာင့္ ငွက္ေပ်ာတံတားလမ္းဟု ေခၚသည္။

ယခင္က ငလွ်ံလမ္းဟု ေခၚေသာလမ္းမွာ ယခုကိုင္းတန္းလမ္းျဖစ္သည္။

ကြၽဲပုတ္လမ္းမွာ ယခု(၈)လမ္းျဖစ္သည္။

ငပိတန္းလမ္းမွာ ယခု(၁၀)လမ္းျဖစ္သည္။

စတီဗင္ဆင္လမ္းမွာ ယခုလွည္းတန္းလမ္း၊ (၁၁)လမ္းအထက္ပိုင္း ဖက္တန္းဟုေခၚျပီး ေအာက္ပိုင္းကို ပိုက္တန္းဟုေခၚၾကသည္။

ဘုန္းၾကီးလမ္းထိပ္မွာ ဘုရားငုတ္တိုရွိေသာေၾကာင့္ ယခင္က ဘုရားငုတ္တိုလမ္းဟုသာ ေခၚၾကသည္။

(၁၃)လမ္းအထက္ပိုင္းကို ေခါင္ခ်ဳပ္တန္းဟု ေခၚၾကျပီးေအာက္ဖက္ကို ငါးရွဥ့္တန္းဟု ေခၚၾကသည္။

(၁၄)လမ္းအထက္ပိုင္းကို ေၾကာင္တစ္ရာတန္းဟု ေခၚၾကျပီး ေအာက္ဖက္ကို ဦးဘိုးရိတ္လမ္းဟု ေခၚသည္။

(၁၅)လမ္းအထက္ပိုင္းမွာ တရုတ္မ်ားသာ အေနမ်ားျပီး သိန္းတန္းဟုေခၚျပီး ေအာက္ပုိင္းကိုေတာ့ သံုးပင္တန္းဟု ေခၚၾကသည္။

(၁၆) လမ္းအထက္ပိုင္းကို ထန္းပင္ကုန္းတန္းဟု ေခၚၾကျပီး ေအာက္ပိုင္းကိုေတာ့ ၾကက္သြန္တန္းဟု ေခၚၾကေလသည္။

(၁၇)လမ္းကို ေရွးအခါက အရာၾကီးတန္းဟုေခၚၾကျပီး (၁၈)လမ္းကိုေတာ့ ေရနံတန္းဟုေခၚၾကသည္။

ယခုစဥ့္အိုးတန္းလမ္းဟု ေခၚေသာလမ္းကို ယခင္က အထက္ပိုင္းကို မက်ည္းတန္းဟု ေခၚျပီး ေအာက္ပိုင္းကိုေတာ့ လိပ္ဥတန္းဟု ေခၚၾက သည္။

ယခင္က လမ္း(၂၀)ကို ဦးထြန္းတန္းဟုေခၚၾကသည္။

(၂၁)လမ္းအထက္ပိုင္းကို ပရေဆးတန္းဟု ေခၚျပီး ေအာက္ပိုင္းကိုေတာ့ တြင္းညီေနာင္ဟု ေခၚၾကသည္။

(၂၂)လမ္းအထက္ပိုင္းကိုေတာ့ ပန္းတိမ္တန္းဟု ေခၚျပီးေအာက္ပိုင္းကိုေတာ့ ဓါးတန္းေလးဟု ေခၚၾကသည္။

(၂၃)လမ္းမွာ ဘိန္းရုံတန္းဟု ေခၚျပီး (၂၄)လမ္းကိုေတာ့ အဓမၼလက္ၾကား ဟုေခၚခဲ့ၾကသည္။

(၂၅)လမ္းကို စာဆိုတန္းဟု ေခၚခဲ့ၾကျပီး (၂၆)လမ္းကိုေတာ့ ေက်ာက္တံတားလမ္းဟု ေခၚခဲ့ၾကေလသည္။

(၂၇)လမ္းကို ပုဆိုးတန္းဟု ေခၚျပီး (၂၈)လမ္းကိုေတာ့ သံျဖဴတန္းဟုေခၚကာ ယခု ဆူးေလဘုရားလမ္းဟုေခၚေသာလမ္းမွာ ယခင္က ေရွာ္တန္းဟုေခၚေသာလမ္းပင္ျဖစ္ေတာ့သည္။


ရန္ကုန္ျမိဳ႕ ေရႊတိဂုံေစတီေတာ္ျမတ္ၾကီး တည္ရွိရာ သိဂၤုတၲရ ကုန္းေတာ္ၾကီးကို ၀န္းရံထားေသာ ကုန္းေပါင္း (၉၉)ကုန္းရွိပါသည္။ ထို အထဲတြင္ ေက်ာက္ကုန္းလည္း တစ္ခုအပါအ၀င္ျဖစေပသည္။ ေက်ာက္ကုန္းသည္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ စတင္ျဖစ္ေပၚလာျပီးစအခ်ိန္ကတည္းက လူသိမ်ားခဲ့ေသာေနရာတစ္ခုျဖစ္ေပသည္။


ေက်ာက္ကုန္းလမ္းတ၀ိုက္ႏွင့္ ေအာင္ေဇယ်လမ္း၀န္းက်င္တ၀ိုက္ေနရာမွာ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ေပ(၈၀)ခန္႕အျမင့္တြင္ တည္ ရွိေၾကာင္း မွတ္တမ္းမ်ားက ေရးသားေဖာ္ျပၾကသည္။

ေက်ာက္ကုန္းလမ္းမွ ေအာင္ေဇယ်လမ္းအတိုင္း အေနာက္ဘက္သို႕ ဆင္းလာလွ်င္ အစၥေရး အင္ဂ်င္နီယာမ်ားေဆာက္လုပ္ခဲ့ေသာ (၁၂) လံုးတန္းေခၚ တိုက္တန္းစုသို႕ေရာက္ေလသည္။

(၁၉၅၅)ခုႏွစ္ က ေက်ာက္ကုန္းတ၀ိုက္မွာ ေနထိုင္ၾကသူမ်ားမွာ ျမိဳ႕တြင္းသို႕သြားလာလိုပါက ဆင္ျဖဴ၊ဆင္နီ၊ဆင္နက္ အမွတ္အသားပါရွိ သည့္ ဘတ္စ္ကားမ်ားႏွင့္ သြားလာၾကရေပသည္။


(၃) မဟူရာ၀ံပုေလြ

ေရးသားျပဳစုေသာ ပညာရွင္မွာ မႏုႆေဗဒပညာရွင္တစ္ဦးျဖစ္သူ ၀ီလွ်ံေဟာင္း၀ဲလ္ ပင္ျဖစ္ေပသည္။ ၄င္း၏ေဖာ္ျပခ်က္ထဲတြင္ လူမွ တိရစၦာန္အသြင္သို႕ေျပာင္းလဲႏိုင္ျခင္းမွာ စိတ္စြဲလန္းယံုၾကည္မႈ လြန္ကဲေသာ တိုတမ္၀ါဒျဖစ္သည္ဟု မွတ္ခ်က္ေပးထားေလသည္။

ျခေသၤ့တိုတမ္၀ါဒီမ်ားသည္ မိမိတို႕သည္ ျခေသၤ့မ်ိဳးႏြယ္မွ ဆင္းသက္ေပါင္ဖြားလာသည္ဟု စြဲစြဲလန္းလန္း ယံုၾကည္ေနၾကျပီး ျခေသၤ့မ်ားႏွင့္ ေဆြမ်ိဳးေတာ္စပ္သည္ဟုယံုၾကည္ၾကေပသည္။ သို႕ေၾကာင့္ျခေသၤ့မ်ားသည္ ၄င္းတို႕အတြက္ အႏၲရာယ္လံုး၀မရွိႏိုင္၊ သူတို႕ကလည္း ျခေသၤ့မ်ားကို မေၾကာက္မရြံ႕ၾကဘဲ ျခေသၤ့မ်ားရွိေသာေတာထဲ၌ ရဲ၀ံ့စြာ ေနထိုင္သြားလာ၀့ံၾကေလသည္။


မိေက်ာင္းတိုတမ္၀ါဒီ ရွိသူမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ ၀က္၀ံတိုတမ္၀ါဒီမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ ၀ံပုေလြတိုတမ္၀ါဒီ ရွိသူမ်ားသည္လည္း ေကာင္း ထိုနည္းအတိုင္းပင္ ရွိၾကေလသည္။

၀ံပုေလြအသြင္ေျပာင္းႏို္င္ေသာဓေလ့မွာ အာဖရိကေတာနက္အတြင္း၌ ေနထိုင္ၾကေသာ လူနီရိုင္းမ်ားက အမ်ားဆံုး အသံုးျပဳေလ့ရွိျပီး သားေကာင္ေနာက္လိုက္ေသာအခါ ၀ံပုေလြအသြင္ေျပာင္း၍ အုပ္စုဖြဲ႕ကာ သားေကာင္ေနာက္သို႕ လိုက္ေလ့ရွိၾကသည္။


သားေကာင္ဖမ္းရန္ သြားေတာ့မည္ဆိုလွ်င္ ေတာတြင္းသို႕ ၀င္သြားျပီး ၀ံပုေလြစိတ္၊ ၀ံပုေလြမာန္ ရရွိေအာင္ ဦးစြာစိတ္ကို အရင္ေျပာင္းၾက ေလသည္။

၀ံပုေလြစိတ္၀င္လာေတာ့ သားေကာင္ေနာက္သို႕ တဟုန္တိုးေျပးလိုက္ၾကေလသည္။ လိုက္စက လူရိုင္းအသြင္ႏွင့္ပင္ ေျခေထာက္ႏွစ္ ေခ်ာင္းျဖင့္ ေျပးလိုက္ေသာ္လည္း ခဏခ်င္းမွာပင္ လူစိတ္ေပ်ာက္သြားျပီး ၀ံပုေလြစိတ္ ၀င္လာေသာအခါ ေလးဘက္ေထာက္ေျပးရာမွ ေျခရာအသြင္လည္း ေျပာင္းသြားေလသည္။


ျမန္မာျပည္တြင္ လူကေန က်ားအသြင္ေျပာင္းႏိုင္သူကို သမန္းက်ားဟု ေခၚသလို အာဖရိကတြင္ လူမွ ၀ံပုေလြအသြင္ေျပာင္းလဲႏိုင္သူကို 'မဟူရာ၀ံပုေလြ' ဟုေခၚေ၀ၚၾကသည္။


၀ံပုေလြအသြင္ႏွင့္ သားေကာင္လိုက္ျပီး၍ လူအသြင္ေျပာင္းလိုေသာအခါ ေတာတြင္းသို႕ ၀င္သြားျပီး စိတ္ကိုေလွ်ာ့ခ်လိုက္ေသာအခါ တ ျဖည္းျဖည္းႏွင့္ လူအသြင္သို႕ျပန္လည္ ေရာက္သြားေၾကာင္း မႏုႆေဗဒပညာရွင္ ၀ီလွ်ံေဟာင္း၀ဲလ္က သုေတသနျပဳ ေရးသားထား ျခင္း ျဖစ္ေပသည္။

ဂမၻီရလွ်ိဳ႕၀ွက္ဆန္းၾကယ္ ဆိုတဲ့၀တၳဳေတြက အလကားမျဖစ္ႏုိင္ဘူးဆိုၾကေပမယ့္ ျမန္မာစာအုပ္ဆိုင္ေလာကမွာ အငွားသြက္စာအုပ္ေတြ အျဖစ္ ရပ္တည္ေနပါျပီ။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ အဲဒီစာအုပ္ေတြထဲကမွ သိမွတ္စရာေလးေတြကိုျပန္လည္ေဖာ္ျပလိုက္ျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။

Alex Aung (7 Sep 2010)